Heykelin kentsel kamusal mekana etkisi: Heykel-mekan ilişkisinin kamusallığı üzerine bir araştırma

Bu çalışmanın amacı, kamusal değere sahip, daha başarılı kentselmekânlar yaratmada mimarlık ve heykeltıraşlık disiplinlerininortaklığının önemini ortaya koymaktır. Bu iki disiplin, kentselmekânlarda kamusal değer yaratılmasında önemli işlevlerüstlenmektedir. Çalışma bu kamusal değerin kamusal mekân ve heykelilişkisi üzerinden okunması ile yürütülmüştür. Tezin kapsamını,kentlerin açık kamusal mekânlarında yer alan heykeller oluşturmaktadır.Çalışmada bu heykellerin mekânlarının kentliye sağladıkları duyusaliletişim olanağıyla oluşan kamusal değerler irdelenmektedir. Çalışma,biri kavramsal diğeri de örnekler üzerinden incelemelere dayanan ikiboyutta ele alınmıştır. Öncelikle kamusal alan, kamusal mekân vekamusal sanat kavramları tanımlanmış ve kentlerdeki heykellerinsınıflandırılmaları yapılmıştır. Daha sonra kavramsal boyutunTürkiye'deki açılımının yapılabilmesi için Türkiye'de heykel- kentselkamusal alan ilişkisinin tarihsel süreçteki gelişimi ortaya konulmuştur.Çalışma, Türkiye' ve Almanya'daki kamusal mekânlardaki heykelleriyleMehmet Aksoy'un yapıtları üzerinden ve son olarak DeğirmendereHeykel Sempozyumu'nda üretilen heykellerin kentle ilişkisininkamusallık değeri üzerinden yapılan okumalarla örneklendirilmiştir.Çalışmanın hem kavramsal boyutta hem de örnekler üzerindensürdürülmesiyle, heykeller ve heykellerin içinde bulunduklarımekânların birlikteliğiyle oluşan kamusal değerlere ait bulgular ortayaçıkarılmıştır. Sonuçta ise kentsel mekânların kamusal değerinin ortayaçıkarılması ve artırılması için heykellerle donatılmış, erişilebilir kentselsığınakların yaratılması önerilmiştir. Bu önerilerin hayata geçirilebilmesive kentlilerin bu mekânlarda sanatla hem görsel hem de dokunsaliletişimlerinin artırılması için de kentsel tasarıma ve kentsel mekânlardabulunan heykellerin tasarımına yönelik tasarım kriterleri degeliştirilmiştir.