Hipotiroidi hastalarına yönelik geliştirilecek mobil uygulamanın semptom şiddeti ve yönetimine etkisinin araştırılması

GİRİŞ VE AMAÇ : Bu çalışma, hipotiroidi hastalarının semptom şiddetini ve semptom yönetimini ölçen geçerli ve güvenilir ölçekler geliştirmek ve hipotiroidi hastalarına yönelik geliştirilecek mobil uygulamanın semptom şiddeti ve semptom yönetimi üzerindeki etkisini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. GEREÇ VE YÖNTEM : Çalışma, metodolojik ve randomize kontrollü olmak üzere iki aşamada yürütülmüş; ilk aşamada 252 kişi, ikinci aşamada ise 38'i müdahale, 38'i kontrol grubunda olmak üzere toplam 76 katılımcı örneklemi oluşturmuştur. İkinci aşamada müdahale grubu hipotiroidi hastalarına HypoThyroManage isimli mobil uygulama üç ay boyunca kullandırılmış ve semptom yönetimine dair tavsiyelere uymaları istenmiştir. Verilerin toplanmasında Hasta Bilgi Formu, Hipotiroidi Semptom Şiddeti Ölçeği (HSŞÖ) ve Hipotiroidi Semptom Yönetimi Ölçeği (HSYÖ) ölçekleri ve Mobil Uygulamayı Değerlendirme Formu kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde; açımlayıcı, doğrulayıcı faktör analizi, güvenilirlik için Cronbach's Alpha, test-tekrar test uyumunu incelemek için Pearson korelasyon testi, frekans dağılımı, bağımsız örneklem t testi, tekrarlı ölçümler varyans analizi uygulanmıştır. BULGULAR: Geliştirilen ölçeklerin Cronbach's Alpha katsayısı HSŞÖ için 0,925, HSYÖ 0,933 olduğu, test-tekrar test analizinde yüksek korelasyonlar elde edilmiştir (HSŞÖ: r = 0,775; HSYÖ: r = 0,574). Ölçeklerin genel olarak iyi uyum sağladığı görülmüştür. HSŞÖ ve HSYÖ ölçek puanları açısından t1 ve t12 zamanlarında gruplar arasında anlamlı farklar bulunmuş; müdahale grubunda zamanla semptom yönetimi puanı artarken, semptom şiddeti puanı ise azalmıştır. Müdahale grubunda glukoz, LDL ve TSH düzeylerinde düşüş, HDL, T3 ve T4 düzeylerinde artış, kontrol grubunda ise kolesterolde artış gözlenmiştir. SONUÇ: HSŞÖ ve HSYÖ ölçekleri geçerli ve güvenilirdir. HypoThyroManage isimli mobil uygulamanın semptom yönetimi ve şiddeti üzerinde olumlu etkiler sağlamaktadır.