Ortaokul öğrencilerinin İngilizce derslerine yönelik metaforik algılarının belirlenmesi

Öğrencilerin yabancı dile ilişkin algıları ve inanışları, onların amaçlarını ve güdülenmelerini şekillendirerek öğrenmeleri üzerinde olumlu ya da olumsuz etkilere sahiptir. Yabancı dil ile ilgili algıları öğrencilerin öğrenme stratejilerini de etkileyebilmekte ve olumsuz algıya sahip öğrenciler daha az etkili öğrenme stratejileri kullanabilmekte ve bu da kaygıyı arttırarak öğrenmelerini olumsuz etkileyebilmektedir. Yabancı dile yönelik algıların olumlu yönde olması, yabancı dil öğrenimini kolaylaştıracak ve dil öğrenme sürecini olumlu yönde etkileyerek sürekli ilerlemesini sağlayacaktır. Bunun yanı sıra yabancı dilin dünyayla iletişime geçmek ve teknolojik ve bilimsel gelişmeleri takip etmek için önemli bir köprü görevi görmesi de göz önünde bulundurulduğunda, yabancı dil öğrenimi gören öğrencilerinin yabancı dile yönelik algılarını belirlemek büyük önem taşımaktadır. Bu çalışma, öğrencilerin İngilizce dersine ilişkin algılarını metaforlar aracılığıyla belirlemeyi amaçlamaktadır. Metafor kavramı, genel olarak ilgili kavramın ya da ele alınan konunun öğrenilmesini kolaylaştırmak, daha kolay ve rahat anlaşılmasını sağlamak ve kalıcılığı artırmak amacıyla soyut kavramları somutlaştırmada, bir şeyi bilinen başka bir şeyle anlatma olarak tanımlanabilir. Eğitim alanında özellikle kimi kavramlara yönelik varsayımları açıklama ve ortaya çıkarmada metaforlardan sıklıkla yararlanılmaktadır. Yabancı dil olarak öğrenilen İngilizceyi metaforlarla tanımlamak bu çalışmanın temelini oluşturmaktadır. Bu araştırmada ortaokul 6. ve 7. sınıf öğrencilerinin İngilizce dersine yönelik metaforik algılarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden fenomonoloji deseni kullanılmıştır. Bu çalışmada fenomonoloji deseninin tercih edilmesinin nedeni, zihinsel imgelerin (metaforların) gözlenebilen bir durum veya mikroskop altında incelenebilen bir şey olmamasından ötürü zihinsel imgelerin bizzat veri kaynağı olan kişilerin betimlemeleriyle anlaşılabileceğinin düşünülmesidir. Araştırma Gaziantep ili Şehitkamil ilçesine bağlı 3 farklı ortaokulda 6. ve 7. sınıf öğrencisi olan toplam 325 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Veri toplama aracı olarak metaforik anket formu ve odak grup görüşmesi kullanılmıştır. Öğrencilerin cinsiyet ve sınıf düzeyi ile İngilizce dersine yönelik metaforik algıları metaforik anket formu ile araştırılmış daha sonra bu öğrencilerden gönüllü olanlarla odak grup görüşmesi yapılmıştır. Çalışmadan elde edilen verilerin analizi ve yorumlanması için ki kare testi ve içerik analizi uygulanmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgular öğrencilerin genel olarak İngilizce dersine yönelik olumlu metaforik algılarının olduğunu göstermiştir. Bu sonuca ek olarak kız öğrencilerin İngilizce dersine yönelik metaforik algılarının erkek öğrencilere göre daha olumlu olduğu saptanmıştır. Ayrıca, öğrencilerin sınıf düzeyleri ile İngilizce dersini betimlemede kullanılan metaforların olumlu/olumsuz olması arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Bu çalışma, öğrenme-öğretme süreci öncesinde öğrencilerin yabancı dile ilişkin bakış açılarının belirlenmesi, ülkedeki yabancı dil eğitim programlarının hazırlanması, dil politikalarının belirlenmesi, materyallerin hazırlanması ve planlanması gibi aşamalarda öğretmenlere ve araştırmacılara katkı sağlayacaktır. Anahtar Kelimeler: Metafor, Öğrencilerin metaforik algıları, İngilizce dersleri, Ortaokul öğrencileri