İdiopatik parkinson hastalarında fiziksel aktivite düzeyini etkileyen faktörlerin belirlenmesi

Amaç: İdiopatik Parkinson hastalarında fiziksel aktivite düzeyini etkileyen faktörlerin belirlenmesidir. Yöntem: Araştırmaya 56 Parkinson hastası ve 58 sağlıklı birey katıldı. Hastaların hastalığa özgü yetiyitimi, Modifiye Hoehn&Yahr (H&Y) ve Hareket Bozukluğu Derneği Birleşik Parkinson Hastalığı Değerlendirme Ölçeği (HBD BPHDÖ) ile belirlendi. Parkinson hastaları ve sağlıklı bireylerin fiziksel aktivite seviyesi Godin Boş Zaman Egzersiz Anketi, SenseWear Kol Bandı aktivite monitörüyle değerlendirildi. Katılımcılar aktivite monitörünü ardışık yedi gün boyunca kullandı. Katılımcıların postüral stabiliteleri Neurocom Balance Master cihazıyla, fonksiyonel mobiliteleri Süreli Kalk Yürü Testi'yle (SKYT), yürüme hızları 10 metre Yürüme Testi'yle (10 MYT), donuk yürüyüşleri Donuk Yürüyüş Anketi'yle, yürüme kapasiteleri 6 dakika Yürüme Testi'yle, yorgunluk seviyesi Yorgunluk Etki Ölçeği (YEÖ)'yle, düşme korkuları Uluslararası Düşme Etkinlik Skalası'yla, günlük yaşam aktiviteleri Schwab ve England Günlük Yaşam Aktivitesi'yle, yaşam kaliteleri 8-maddeli Parkinson Hastalığı Anketi'yle değerlendirildi. Bulgular: Parkinson hastalığı (PH) grubunda sağlıklı kontrol grubuna göre adım sayısı, uyku ve sedanter davranış süresinin daha düşük, toplam enerji harcamasının daha yüksek olduğu bulundu (p<0,05). PH grubunda adım sayısının modifiye H&Y, HBD BPHDÖ-Bölüm II, Balance Master cihazının parametrelerinden kararlılık sınırları testi (KST) ile, sedanter davranış süresinin KST, SKYT, 10 MYT ile, uyku süresinin HBD BPHDÖ-Bölüm II ve YEÖ-fiziksel parametresiyle ilişkili olduğu bulundu (p<0,05). Sonuç: Parkinson hastalarının fiziksel aktivite düzeylerinin sağlıklı bireylere göre daha düşük olduğu, fiziksel aktivitenin hastalığa özgü bulgular, fonksiyonel mobilite, dinamik postüral instabilite, yürüme fonksiyonu, uyku kalitesi ve yorgunluk faktörlerinden etkilendiği bulunmuştur. PH'da aktivite düzeyinin arttırılmasında bu faktörlerin de iyileştirilmesi amaçlanmalı, bireye özgü fizyoterapi ve rehabilitasyon programları dizayn edilmelidir. Anahtar Sözcükler: Parkinson Hastalığı, Fiziksel Aktivite, Aktivite Monitörü, Postüral Stabilite