Iğdır koşullarında farklı pamuk (Gossypium hirsutum L.) çeşitlerinin verim ve kalite özelliklerinin belirlenmesi

Çalışma 10 adet pamuk çeşidinin verim ve kalite özelliklerini belirlemek amacıyla 2016 yılında Iğdır ili Aralık ilçesi sınırları içerisinde bulunan Kazım Karabekir Tarım işletmesi arazisinde olarak yürütülmüştür. Çalışmada ilk defa Iğdır ekolojik şartlarında adaptasyon amacıyla kullanılan pamuk çeşitlerinde, ekim-çıkış süresi, ilk taraklanma süresi, ilk çiçeklenme süresi, ilk koza açma süresi, bitki boyu(cm), odun dalı sayısı, meyve dalı sayısı, bitkide koza sayısı, kütlü pamuk verimi, lif verimi, koza kütlü pamuk ağırlığı ve çırçır randımanı değerleri belirlenmiştir. Kalite unsurları olarak ise iplik eğrilebilirlik indeksi, lif inceliği, olgunluk, lif uzunluğu, kısa lif içeriği, lif kopma dayanıklılığı (mukavemet), elastikiyet, uniformite indeksi, parlaklık, sarılık derecesi, çepel derecesi, renk derecesi, çepel sayısı, çepel alanı belirlenmiştir. Çeşitler arasında kütlü pamuk verimi bakımından ilk sırayı 349,17 kg/da ile FLASH çeşidi almıştır. Bunu 314,93 kg/da ile Ba 119 çeşidi takip etmiştir. En düşük kütlü pamuk verimi 198,89 kg/da ile Pg 2018 çeşidinden elde edilmiştir. Lif verimlerinde ise En yüksek lif verimi 153,63 kg/da ile FLASH çeşidinden ve 151,62 kg/da ile LODOS çeşidinden alınmıştır. En düşük lif verimi ise 85,3 kg/da ile Ba 525 çeşidinden alınmıştır. Lif kalite özellikleri bakımından FLASH çeşidi ön plana çıkmıştır. Lif uzunluğu bakımından, en uzun lif ortalaması 31,38 mm ile FLASH çeşidinden yine Eğirilebilirlik indeksi bakımından en yüksek değer 164 ile aynı çeşitten elde edilmiştir. Lif dayanıklılığı bakımından en yüksek değer 33,1 gr/tex ve üniformite indeksi bakımından en yüksek değer %86,13 ile FLASH çeşidinden elde edilmiştir. Anahtar kelimeler: Pamuk, Çeşit, Verim, Kalite