Iğdır şartlarında yetiştirilen kinoa (Chenopodium quinoa Willd.)'da farklı azot ve fosfor dozlarının ot verim ve kalite unsurlarına etkisi

Bu çalışma, kombinasyon halinde uygulanan farklı azot (N0, N5, N10 ve N15kg da-1) ve fosfor (P0, P3, P6 ve P9kg da-1) seviyelerinin kinoa (Chenopodium quinoa Willd.) bitkisinin bitki boyu (BB), sap oranı (SO), yaş ot verimi (YOV), kuru ot verimi (KOV), kuru ot oranı (KOO), yaprak oranı (YO), ham protein oranı (HPO), ham protein verimi (HPV) ve doğal çözücülerde çözünemeyen lif (NDF) oranı üzerine etkilerini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Araştırma, 2015 yılında sulu koşullara sahip Iğdır Üniversitesi Tarımsal Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürlüğü sahasında tesadüf bloklarında faktöriyel deneme desenine göre 3 tekrarlamalı olarak kurulmuştur. Analiz sonucu, azot, fosfor (SO ve YO hariç) ve azot x fosfor interaksiyonunun (BB, YOV, HPO ve NDF hariç) incelenen parametreler üzerine etkisi önemli bulunmuştur. Yürütülen araştırmada en yüksek BB, YOV, KOV, HPO ve HPV N15 dozunda, SO ve NDF oranı N0, yaprak oranı ve KOO ise N5, N10 ve N15 dozlarında belirlenmiştir. Fosfor dozu açısından ise en yüksek YOV, KOV ve HPV P9 dozunda, NDF oranı P0 dozunda, bitki boyu ve KOO P6 ve P9 dozlarında, ham protein oranı ise P3, P6 ve P9 dozlarında ölçülmüştür. En yüksek YO, KOV ve HPV N15 -P9kombinasyonundan, sap oranı ise N0-P0 ile N0-P9 kombinasyonundan elde edilmiştir. Ayrıca yapılan regresyon analizinde artan azot ve fosfor dozu uygulaması ile YOV, KOV, HPO ve HPV arasında önemli pozitif doğrusal bir ilişki, NDF içeriği arasında ise negatif lineer bir ilişki olduğu saptanmıştır. Bu sonuçlara göre kinoa bitkisinde optimum ot verim ve kalite değerlerinin elde edilebilmesi için, sonraki çalışmalarda daha yüksek dozlarda azot ve fosforlu gübre denemelerinin yürütülmesinin uygun olacağına karar verilmiştir.