İki bölgeli güç sistemlerinde yük frekans kontrolü için adaptif denetleyici tasarımı

Bu tezde, güç sistemlerinde yük frekans kontrolünü daha etkin bir biçimde yapabilmek adına literatürde çalışmalarda sıklıkla tercih edilen farklı yapıdaki beş güç sistem modeli ele alınmıştır. Çalışmada; iki bölgeli ara ısıtmasız termal güç sistemi, doğrusal olmayan GDB ve GRC özellikli ara ısıtmasız termal güç sistemi, çok kaynaklı tek bölgeli ve çok kaynaklı iki bölgeli güç sistemleri incelenmiştir. Her bir model için, literatürde etkinliği ispatlanan denetleyiciler ile bu tez kapsamında önerilen adaptif TANH-PID denetleyicisinin performansları karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Denetleyici tasarımında, sistem tepkisinde aşımın azaltılması ve kısa sürede kararlı duruma ulaşılması hedeflenmiştir. Bu doğrultuda geliştirilen adaptif TANH-PID denetleyici, hippopotamus optimizasyon algoritması ve ITAE performans indeksiyle entegre çalıştırılarak, her sistem için en uygun denetleyici parametreleri elde edilmiştir. Yapılan analizlerde; frekans değişimi, bağlantı hattı güç değişimi ve oturma zamanı gibi performans ölçütleri dikkate alınmıştır. Elde edilen sonuçlar, önerilen denetleyicinin tüm sistemlerde literatürdeki mevcut yöntemlere kıyasla daha üstün performans gösterdiğini ortaya koymuştur. Bu üstünlük, önerilen denetleyicinin adaptif tanjant hiperbolik yapısı sayesinde geçici durumlarda hızlı ve kararlı tepki verebilmesi, dış etkilere ve sistem parametrelerindeki değişimlere karşı da yüksek dayanıklılık göstermesinden kaynaklanmaktadır.