İlköğretim II. kademe öğrencilerinin çevre kirliliğinin önlenmesine ilişkin bilgi ve uygulamaları üzerine bir araştırma

ÖZ Doğanın dengesini bozan üretim ve tüketim sürecinin yaşanması sırasında değişik biçimde ortaya çıkan çevre sorunları, çevre ile birlikte bütün canlıların varlığım tehdit eder bir hale gelmiştir. Bugün çevre konusunda ortaya çıkan sorunların ana nedenlerinden biri kamuoyunun yeterli düzeyde bilgilendirilmemiş ve bilinçlendirilmemiş olmasıdır. Yarının büyükleri olan çocuklar bilgileri, becerileri, değerleri, deneyimleri ve davranışlarıyla toplumun kalkınmasında ve sürdürülebilir bir yaşamın sağlanmasında etkili bir rol oynayacaktır. Bu araştırma, ilköğretim II. kademe öğrencilerinin çevre kirliliğini önlemeye yönelik bilgi ve uygulamalarının doğru ve yeterli olup olmadığım saptamak ve uygulanacak eğitim ile öğrencilerin bu konudaki bilgilerine ve çevreci uygulamalarına katkıda bulunmak amacıyla planlanmıştır. Araştırmanın başlangıcında konuyla ilgili kaynaklar taranmış, yapılan incelemeler sonucunda öğrencilere uygulanmak üzere bir anket formu geliştirilmiştir. Araştırmanın örneklemeni, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı Ankara Altındağ'daki bir ilköğretim okulunun 6., 7., ve 8. sınıfa devam eden 292 kız ve erkek öğrenci oluşturmuştur. Toplanan veriler, SPSS Windows paket programında analiz edilmiş ve her sorunun yüzdesi alınmıştır. Araştırmaya katılan öğrencilerin %44,9'unun kız, %55,1'inin erkek olduğu saptanmıştır. Cinsiyete göre öğrencilerin çevre ve çevre kirliliği ile ilgili bilgileri t testi ile karşılaştırıldığında; ön testte kız öğrencilerin lehine bir fark varken, uygulanan çevre eğitiminden sonra bu farkın ortadan kalktığı tespit edilmiştir. Ön testte ve son testte kız ve erkek öğrencilerin çevreye duyarlı uygulamalarında önemli bir fark olmadığı saptanmıştır. Bütün sınıflarda uygulanan eğitimden sonra öğrencilerin bilgilerinde anlamlı bir artış olduğu ancak, öğrencilerin çevreye duyarlı uygulamaları incelendiğinde verilen eğitimin sadece 6. sınıflarda anlamlı bir fark yarattığı tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Çevre Kirliliği, Çevre Eğitimi ii