İlköğretim ve lise öğrencilerinin biyoçeşitliliğin azalması ile ilgili görüşleri

Biyoçeşitlilik su ve kara ortamlarındaki genetik, tür ve ekosistem çeşitliğidir. Son yıllarda insan kaynaklı faaliyetler sonucunda dünya genelinde biyoçeşitlilik de hızlı bir azalma mevcuttur. Dolayısıyla bireylerin bu azalma ile ilgili farkındalıklarını, düşüncelerini ve tutumlarını incelemek, yine insan kaynaklı çözüm önerileri geliştirmek adına önemlidir. Bu çalışmada ilköğretim (7. ve 8. sınıflar) ve lise (9. ve 10. Sınıflar) öğrencilerin biyoçeşitliliğin azalması ile ilgili görüşleri incelenmiştir. Yarı yapılandırılmış görüşmeler ve ilgili literatürden yararlanarak geliştirilen `Biyoçeşitliliğin Azalması ile İlgili Tutum ve Düşünceler' (BATD) ölçeği veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Kasıtlı örnekleme ile Ankara ilinden 290 ve Kırşehir ilinden 422 olmak üzere toplam 712 öğrenci çalışmaya katılmıştır. Verilerin analizinde yüzde ve ortalama gibi betimsel istatistikler ile açıklayıcı ve onaylayıcı faktör analizi, Mann-Whitney U testi gibi çıkarımsal istatistikler kullanılmıştır. Çalışma sonunda ilköğretim ve lise öğrencilerinin biyoçeşitliliğin azalması ile ilgili endişelerinin yüksek olduğu gözlenmiştir. Kızlar erkeklere göre daha endişeli iken, erkeklerin biyoçeşitliliğin azalmasını önlemede teknolojik çözümlere daha sıcak baktığı tespit edilmiştir. Ayrıca şehir (endüstrileşmiş ve endüstrileşmemiş) faktörünün tutumlarda etkili olmadığı sonucuna varılmıştır. Öğrenciler biyoçeşitliliğin azalmasının nedenleri olarak küresel ısınma ve asit yağmurları gibi küresel sorunları göstermiştir. Biyoçeşitliliğin azalmasının sonuçları için ise besin zincirinin bozulması ve doğal dengenin bozulması ön plana çıkmıştır. Biyoçeşitliliğin azalmasını önleme yöntemleri ile ilgili olarak öğrenciler geri dönüşüm ve ağaçlandırmaların etkili olacağını düşünmüştür.Anahtar kelimeler: Biyoçeşitlilik, biyoçeşitliliğin azalması, çevre eğitimi, öğrenciler, düşünce, tutum