İlköğretim matematik öğretmenlerinin ülke genelinde yapılan ortak yazılı sınavlara ilişkin görüşleri ve sınav değerlendirmelerinin incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, ilköğretim matematik öğretmenlerinin Türkiye genelinde MEB tarafından yürütülen ortak matematik yazılı sınavlarına ilişkin görüşlerinin incelenmesi ve ortak sınavların altıncı sınıf seviyesinde matematik dersini yürüten ilköğretim matematik öğretmenleri tarafından değerlendirilmesidir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması deseni kullanılmıştır. Araştırma katılımcıları, ortak yazılı sınavların sadece altıncı sınıf seviyesinde uygulanması nedeniyle iki çalışma grubundan oluşmaktadır. Birinci grup 2023-2024 eğitim öğretim yılında devlet okullarında herhangi bir sınıf seviyesinde görev yapmakta olan 80 ilköğretim matematik öğretmeninden, ikinci grup ise belirlenen 80 ilköğretim matematik öğretmeni arasından 6.sınıf seviyesinde görev yapmakta olan 30 ilköğretim matematik öğretmeninden oluşmaktadır. Birinci çalışma grubu oluşturulurken maksimum çeşitlilik örneklemesi, ikinci çalışma grubu oluşturulurken ölçüt örnekleme kullanılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından hazırlanan "Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" ve "Ortak Sınav Değerlendirme Formu" kullanılmıştır. Araştırma verileri nitel araştırmaya uygun şekilde içerik analiz yöntemiyle incelenmiş ve bu süreçle elde edilen bulgular ortaya konulmuştur. Araştırma sonuçlarına göre, öğretmenlerin çoğunluğu ülke geneli ortak sınav uygulamasını öğrenciye görelilik ilkesine uymadığı için doğru bulmamaktadır. Öğrencilerin hazırbulunuşluk seviyeleri, ilgileri, ihtiyaçları, beklentileri, imkânları, yetenekleri, zekâları gibi faktörler ile bölgesel farklılıklar bu görüşün temel nedenleri olarak belirlenmiştir. Buna karşın ülke geneli ortak sınav uygulamasının standardizasyon sağlaması açısından doğru bulduğunu belirten katılımcı sayısı da az değildir. Ülke geneli sınav uygulamasının geçerliliğinin ve güvenirliliğinin daha yüksek olması, öğrenci seviyesini doğru değerlendirebilme, eğitimin kalitesinin artması ve daha adil bir değerlendirme yapması açısından olumlu etkileri olduğunu belirten görüşler de tespit edilmiştir. Ayrıca ülke geneli ortak sınav uygulaması; öğretmenlerde, öğrencilerde ve velilerde stres oluşturduğu, sınavlardaki soruların orta düzeyde olduğu farklı öğrenci seviyelerine yönelik sorulara da yer verilmesi gerektiği tespit edilmiştir.