İlkokul öğrencilerinin yazma becerisi, yazmaya ilişkin tutum ve motivasyonlarının geliştirilmesinde tartışma yönteminin etkisinin incelenmesi

Türkçe dil becerilerinden biri olan yazma becerisi bireyin kendisini ifade etmesi açısından önemli bir yere sahiptir. Yazma, ilkokuldan itibaren gelişmekte olup bireyin imzası niteliğini taşır. Birey duygu, düşünce ve isteklerini anlatırken yazma becerisini etkin kullanabilmelidir. Yazma becerisinin ilkokuldan itibaren geliştirilmesinde dil bilgisi, yazım kuralları ve noktalama işaretlerinin öğretim sürecinde bireye kazandırılması gerekmektedir. Türkçe dersinde materyal kullanılması, yöntem ve teknikler ile yazma etkinliklerinin uygulanması bireyin yazılarını geliştirme sürecinde etkili olabilir. Yazma becerisinin geliştirilmesinde uygulamalı çalışmalarla öğrenciler desteklenmelidir. Bu araştırmanın amacı ilkokul 4.sınıf öğrencilerinin çocuk kitapları bağlamında uygulanan tartışma yönteminin yazma becerisi, yazma tutumları ve motivasyonlarına etkisinin incelenmesidir. Araştırmanın çalışma grubunu ilkokul 4.sınıf öğrencileri (n=18) oluşturmaktadır. Bu çalışmada nicel ve nitel yaklaşımların birlikte kullanıldığı karma yöntem kullanılmıştır. Nicel araştırma yaklaşımları kapsamında öntest-sontest tek gruplu deneysel desen, nitel araştırma yaklaşımları kapsamında ise durum çalışması ve doküman incelemesi yöntemi tercih edilmiştir. Araştırmanın nicel boyutunda 6+1 Analitik Yazma ve Değerlendirme Ölçeği, Yazma Tutum Ölçeği ve Yazma Motivasyonu Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmanın nitel boyutunda öğrencilerle görüşme yapılmış ve öğrencilerin yazıları doküman olarak incelenmiştir. Bu çalışma nicel ve nitel verilerin birbirini desteklemesi amacıyla karma yöntem ile yürütülmüştür. Bu araştırmada öğrencilerin 6+1 Analitik Yazma ve Değerlendirme Ölçeğinden aldıkları uygulama öncesi ve sonrası puanları arasında sontest puanı lehine anlamlı bir farklılık olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Analiz sonuçlarına göre çocuk kitapları bağlamında uygulanan tartışma yönteminin ilkokul öğrencilerinin yazma becerisini geliştirmede bir etkisinin olduğu ifade edilebilir. Öğrencilerin yazılarından aldıkları toplam puanlar değerlendirildiğinde genel olarak fikirler ve cümle akıcılığı kriterlerinde en düşük, kelime seçimi kriterinde ise en yüksek puanları aldıkları sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin yazıları incelendiğinde fikir bulmada ve cümleleri akıcı bir şekilde yazmada zorlandıkları, kelime seçimlerinde ise daha iyi oldukları ifade edilebilir. Bu araştırmada 10 farklı tartışma tekniği kullanılmış olup tartışma yönteminin öğrencilerin yazma becerilerini geliştirmede etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin akranları ile iş birliği içerisinde iki veya daha fazla kişiden oluşan grup etkinliklerinin yapıldığı ve etkin bir şekilde katılım gösterdikleri tartışma tekniklerinin (akvaryum ve vızıltı 22) uygulandığı haftalarda en yüksek yazma puanlarını aldıkları görülmüştür. Ayrıca belirli bir grubun konuşmacı, geri kalan öğrencilerin ise dinleyici olarak katılım göstermiş olduğu ve daha çok bilgilendirmeye yönelik olan tartışma tekniklerinin (panel, sempozyum, konferans) uygulandığı haftalarda öğrencilerin en düşük yazma puanlarını aldığı görülmüştür. Tartışma yönteminin öğrencilerin yazma tutumu ve motivasyonları üzerinde bir etkisinin olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin motivasyon ölçeğinde yer alan isteğe bağlı yazma çalışması ile ilgili görüşlerine göre uygulama öncesi ve sonrası en çok "oyun yazmak" istediklerini belirttikleri görülmüştür. Ancak isteğe bağlı olarak yazma seçeneklerinin son görüşmede tür olarak çeşitlendiği ve "ders notları tutmak, liste hazırlamak, hikaye yazmak, mektup yazmak, mesaj yazmak veya not tutmak" gibi yeni görüşlerin eklendiği görülmüştür. Öğrencilerle yapılan görüşmelerde öğrencilerin ifade ettiklerine göre evde bir şey yazan öğrenci sayısının artış gösterdiği görülmüştür. Öğrencilerin okudukları kitaplar ile yazdıkları yazılar arasındaki farklılıklar ile ilgili görüşlerine göre farklılıkların artış gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin yazılarında yaşanan bu farklılıkların nedeni tartışma yönteminin uygulanması olabilir. Yapılan uygulama sonucunda öğrencilerin yazar profillerinde de değişim görülmüştür. Bu değişim incelendiğinde kendini iyi bir yazar olarak gören öğrenci sayısının da artış gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin yazılarını en çok geliştiren dersin Türkçe dersi olduğunu ifade ettikleri görülmüştür. Yazma becerisinin süreç temelli olarak ele alınması, farklı yöntem ve tekniklerin uygulanması ve öğretmen rehberliğinde geliştirilmesi gerektiği önerilmektedir.