İnsan hakları perspektifinden toplumsal cinsiyet eşitsizliği ve kadına karşı şiddet

Bu çalışma, kadına karşı şiddetin toplumsal cinsiyet eşitsizliği ile olan bağlantısını insan hakları hukuku perspektifinden incelemeyi amaçlamaktadır. Tezin ilk bölümünde, toplumsal cinsiyet kavramı ve bu kavram etrafında şekillenen eşitsizlik dinamikleri ele alınarak, ataerkil sistemin toplumsal cinsiyet rollerini nasıl biçimlendirdiği ortaya konulmuştur. Eğitim, aile, din, kültür ve medya gibi sosyal yapılar üzerinden bu rollerin pekiştirilme biçimleri incelenmiş, toplumsal cinsiyet temelli ayrımcılığın kadına yönelik şiddete nasıl zemin hazırladığı tartışılmıştır. İkinci bölümde, kadına karşı şiddet, kadınların temel insan haklarının ihlali olarak ele alınarak; kadının insan haklarının uluslararası hukukta geçirdiği tarihsel evrim analiz edilmiştir. Birleşmiş Milletler ve Avrupa Konseyi gibi uluslararası kuruluşların hazırladığı sözleşmeler ile CEDAW Komitesi'nin tavsiye kararları üzerinden kadına yönelik şiddetin uluslararası hukukta nasıl ele alındığı değerlendirilmiştir. Ayrıca, devletin pozitif yükümlülükleri bağlamında şiddetin önlenmesi sorumluluğu ve Kadına karşı şiddetin, diğer hak ihlallerinden bağımsız ve kendi başına bir insan hakkı ihlali olarak değerlendirilmesi gerektiği üzerinde durulmuştur. Tezin üçüncü bölümünde ise Türkiye'de kadına karşı şiddetle mücadeleye yönelik hukuki düzenlemeler ve uygulamalar incelenmiştir. İstanbul Sözleşmesi ve 6284 sayılı Kanun çerçevesinde geliştirilen önleyici ve koruyucu mekanizmalar, destek hizmetleri ve yargı kararları üzerinden mevcut durum analiz edilmiştir. Çalışmanın sonunda ise, mevzuatın etkinliği, uygulamadaki aksaklıklar ve insan hakları perspektifinden önerilere yer verilmiştir.