İntraabdominal basınç artışı sağlanmış ratlarda dexmedetomidinin akciğer apopitosisi üzerine etkileri

VII. ÖZETİntraabdominal basınç artışı yoğunbakım hastalarında sık karşılaşılan birsorundur. İntraabdominal basıncın sürekli artışı, özellikle kardiyovasküler,respiratuvar ve renal sistemlerde olmak üzere çoklu organ fonksiyon bozukluğuile karekterize klinik tabloya neden olur.Deksmedetomidin sedatif, anksiyolitik, analjezik etkileri ve solunumdepresyonu oluşturmaması nedeniyle yoğun bakımda iyi bir tercihtir. Solunumsistemi üzerine minimal etkileri vardır. Bu da solunum depresyonu yapan diğeranesteziklere göre önemli bir avantajdır.Bu çalışmada intraabdominal basınç artışına bağlı gelişen akciğer hasarıüzerine dexmedetomidinin etkilerinin araştırılması planlandı.Bu amaçla 32 adet erişkin Wistar albino erkek rata ksalazin/ketaminkombinasyonu ile İM enjeksiyon uygulanarak anestezi uygulandıktan sonratansiyon manşonu kullanılarak 12-15 mmHg dolayında intraabdominal basınçartışı sağlandı. 2 saat süreyle spontan solunuma bırakıldı. 2 saat sonundarandomize olarak 4 gruba ayrılan ratlardan 1. Gruba hiçbir işlem yapılmadı. 2.Gruba intravenöz olarak 1cc %0.9 NaCl puşe olarak uygulandı. 3.Gruba 0.2μg/kg dexmedetomidin intravenöz olarak uygulandı. 4. Gruba intravenöz olarak0.7 μg/kg dexmedetomidin intravenöz olarak uygulandı. İntravenözenjeksiyonlardan sonra ilaç etkisini gözlemek için 30 dakika beklendi. Derinanestezi altında olan ratlar çalışılacak organlarının alınmasından sonra servikaldislokasyon ile sakrifiye edildi.Akciğer dokuları direkt %10' luk formalin solüsyonu ile tespit edilerekrutin parafin takibinden sonra dokunun morfolojisini incelemek amacıylahematoksilen-eozin ile boyanır iken, diğer kesitler apopitotik hücrelerinbelirlenmesi için TUNEL yöntemi, kapsaz ve FasL dağılımlarını göstermekamacı ile indirect immünohistokimya teknikleri ile incelendi.Hemotoksilen-eozin ile boyanan akciğer dokularının gruplar arsındakikarşılaştırması sonucunda dexmedetomidin 0.2 μg/kg grubunda histolojikdeğişikliklerin diğer gruplara oranla daha az olduğu ve atelektazik değişikliklerinolmadığı gözlendi. Dexmedetomidin 0.7 μg/kg grubunda, PMNL46infiltrasyonunun diğer gruplara oranla daha fazla olduğu ve interalveolarkalınlaşmanın göreceli olarak bu grupta daha fazla olduğu belirlendi.İndirekt immunohistokimyasal incelemelerde ise dexmedetomidin 0.2μg/kg grubunda özellikle kaspaz-8 in artmış, kaspaz-3 immunoreaktivitesiningöreceli olarak daha az artmış olması, dexmedetomidin 0.2 μg/kg dozuuygulandığında akciğer hücrelerinde apoptozisi geciktirdiği ama apoptozisinbaşlamış olduğu ve apoptotik yolaktan ekstrensek yolağın kullanıldığınıdesteklemektedir. Kaspaz 3 immunoreaktivitesinin 0.7 μg/kg yüksek dozdexmedetomidin uygulanan grupta 0.2 μg/kg düşük doz dexmedetomidinuygulanan gruba oranla daha fazla olduğunun saptanması üzerine, düşük dozdexmedetomidin tedavisinin akciğerlerde apoptozisi geciktirdiği sonucunavarıldı.47