Karayolu üst yapısının taşıma kapasitesine çeşitli donatıların etkilerinin incelenmesi

Genellikle yol taşıma kapasitesini arttırmak amacıyla, temel ve alt temel tabaka kalınlıkları arttırılabilmektedir. Fakat bu yöntem yolun maliyetini önemli ölçüde etkilemektedir. Bu nedenle bu çalışmada, çeşitli donatı tipleri kullanılarak daha sağlam bir yol inşası sağlanarak, maliyete etkileri incelenmektedir. Çalışma iki ana bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde geotekstil, geogrid, ve lif donatıların yolun taşıma kapasitesi üzerindeki etkileri ve zeminin davranışını nasıl değiştirdiği California Bearing Ratio (CBR) testleri ile incelenmiştir. Hazırlanan numunelerde donatılar farklı derinliklerde, adetlerde ve kombinasyonlarda test edilerek, zemin içerisinde en verimli yerleştirme şekli saptanmaya çalışılmıştır. Ayrıca donatılar mikroskop altında incelenerek, örgü biçimlerinin ve yüzeylerinin yolun taşıma kapasitesine etkileri tartışılmıştır. Buna ek olarak, donatıların performansları birbirleriyle karşılaştırılarak taşıma kapasitesini en çok arttıran malzemeler tespit edilmiştir. İkinci bölümde ise, otoyol ve taşıma standartlarını belirleyen AASHTO (American Association of State Highway and Transportation Officials)'nun belirlemiş olduğu esnek yol tasarım kriterlerine göre, kaplamasız bir yol tasarlanmıştır. Temel ve alt temel tabaka kalınlıkları, donatılı ve donatısız durumlar için hesaplanmış ve karşılaştırılmıştır. Daha sonra ise zemin ve donatı maliyetleri de hesaba katılarak, modeller fiyat ve performans açısından değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, farklı donatılı yol model örneklerinde davranışların değiştiği gözlemlenmiş, oturma arttıkça donatıların yolun taşıma kapasitesini önemli ölçüde arttırdığı ve gereken tabaka kalınlıklarını azaltarak inşaat maliyetini düşürdüğü tespit edilmiştir. Fiyat ve performans kriterleri birlikte düşünüldüğünde, en verimli sonuçlar ince geotekstil donatıyla güçlendirilmiş modellerde gözlemlenmiştir.