Öğrenme kararının nörofizyolojik temellerinin incelenmesi: Bir olay-ilişkili potansiyel çalışması

Bellek ve öğrenme süreçlerini izleme becerisi uyumlayıcı tür davranışlar için çok önemlidir. Üstbilişsel karar türlerinden biri olan Öğrenme Kararı (ÖK), bu becerinin değerlendirilmesinde sıklıkla kullanılmaktadır. ÖK'nin ve bu üstbilişsel sürecin bellekle ilişkisinin altında yatan bilişsel mekanizmalara dair farklı hipotezler öne sürülmüştür. Bu çalışmada, Olay-İlişkili Potansiyel (OİP) yöntemi kullanılarak ÖK'nin nöral temsillerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Uyaran olarak kelime çiftlerinin kullanıldığı bir olaysal bellek görevine yetmiş iki genç yetişkin katılmıştır. Farklı ÖK düzeyleri için OİP karşılaştırmaları yapılmıştır. Ayrıca, tanıma testindeki doğru yanıtlar, kendilerine verilen ÖK derecelerine göre kendi içinde karşılaştırılmıştır. İlk karşılaştırma için yapılan analizler, ÖK süreçlerinin uyaran sunumundan sonra erken zaman penceresinde gözlemlenebilir olduğunu göstermiştir. Farklı JOL düzeylerinin P100, N100, P200, N200 ve P300 bileşenlerini ortaya çıkardığı bulunmuştur, ancak yalnızca N100 ÖK düzeyleri arasında genlik açısından farklılaşmıştır. Ayrıca, farklı ÖK düzeyleri için 330-500 ms arasında negatif bir bileşen ortaya çıktığı görülmüş ancak bu bileşenin düzeyler arasında genlik açısından farklılık göstermediği bulunmuştur. Tanıma testi aşamasından elde edilen OİP'ler ile yapılan analizlerde ise, doğru yanıt türleri arasında aşinalık ile ilişkili olan orta frontal etki (FN400) genliği açısından anlamlı bir farklılık olmadığı görülmüştür. Ancak yüksek düzeyli ÖK'ye verilen doğru yanıtların hatırlama ile ilişkili parietal eski-yeni etkisini diğer doğru yanıt türlerine göre daha küçük genlikle ortaya çıkardığını göstermiştir. Bu sonuçlar, ÖK'nin yalnızca aşinalıktan değil, aynı zamanda bilgiye erişimin derecesinden de etkilendiği yönündeki hipotezi desteklemektedir.