İş sözleşmesiyle çalışanlar bakımından sosyal güvenlik hukukunda yaşlılık

Yaşlılık, sosyal güvenlik hukuku kapsamında korunan en önemli risklerden biridir. Çalışmamızda öncelikle yaşlılık kavramı ve bu kavramın uluslararası hukukta karşılığı incelenmiş; ardından yaşlılık sigortası ve yaşlılık sigortası kapsamında sağlanan yardımlar değerlendirilmiştir. Çalışmanın sınırlarıyla uyumlu olarak yalnızca iş sözleşmesiyle çalışanlara ilişkin konularda değerlendirmeler yapılmıştır. Çalışma sırasında literatürdeki eserlerden faydalanılmış, Yargıtay, Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararları dahil olmak üzere yargı kararları incelenmiş ve yaşlıların toplum içindeki yerinin ve durumunun tespit edilebilmesi adına istatistik verilerinden de faydalanılmıştır. Çalışma sonucunda ise uluslararası hukukta yaşlılık haline ilişkin düzenlemeleri bir bütün olarak görme imkânı oluşmuş, Türk sosyal güvenlik sisteminde yaşlılık sigortasının işleyişi ve sorunlu yönleri yabancı ülke uygulamalarına da değinilerek incelenmiştir. Bu bağlamda özellikle ev hizmetinde çalışanlara yönelik düzenlemeler cinsiyet temelli ayrımcılık bakımından değerlendirilmiş, platform çalışanlarının statüsü üzerinde durulmuş, kısmi süreli çalışanların yaşlılık sigortasındaki dezavantajlı konumu incelenmiş, yeraltı maden işyerinde çalışanların fiili hizmet süresi zammı yönünden eşitlik ilkesine aykırı düşecek kurallara tabi olduğu görülmüş ve diğer pek çok sorunla ilgili tespitlerde bulunulmuş; çözüm önerileri getirilmiştir.