İskeletsel sınıf III anomaliye sahip bireylerde çenelik ve yüz maskesi tedavisi ile hyoid kemik pozisyonundaki değişikliklerin sefalometrik olarak ı̇ncelenmesi

Bu çalışmada iskeletsel Sınıf III maloklüzyon tedavisinde uygulanan çenelik ve yüz maskesi apareyleri ile hyoid kemik pozisyonunda oluşan değişimin retrospektif olarak incelenmesi ve iki farklı tedavi sonuçlarının birbiriyle karşılaştırılması hedeflenmiştir. Çenelik ve yüz maskesi tedavisi ile hyoid kemik konumunda oluşan değişikliklerin büyüme gelişim ile oluşan değişikliklerden farkını tespit edebilmek amacıyla tedavi edilmemiş iskeletsel Sınıf I ve Sınıf III bireylerdeki değişimlerin incelenmesi amaçlanmış, bu sebeple çalışma dört grup olacak şekilde planlanmıştır. Tedavi grupları 18'er ve kontrol grupları 15'er kişi olacak şekilde çalışmaya toplam 66 birey dahil edilmiştir. Çenelik ve yüz maskesi grubundaki bireylerin yaş ortalaması sırasıyla 10,25±2,08 yıl ve 10,99±1,98 yıldır. Sınıf I kontrol grubu ve Sınıf III kontrol grubundaki bireylerin yaş ortalaması sırasıyla 10,71±1,17 yıl ve 10,46±1,27 yıldır. Çenelik grubundaki hastalara, kuvvet kondil ve çene ucundan geçecek doğrultuda ve toplamda 700 g olacak şekilde uygulanmıştır. Yüz maskesi grubundaki hastalarda, protraksiyon kuvveti her bir taraf için 400 g olacak ve okluzal düzlemle 30 açı yapacak şekilde uygulanmıştır. Çenelik ve yüz maskesi grubunda tedavi öncesi (T0) ve sonrası (T1) toplanan, Sınıf I ve Sınıf III kontrol gruplarında ise gözlem süresi öncesi (K0) ve sonrası (K1) toplanan 132 sefalometrik radyografi ve 132 el-bilek radyografisi ile çalışma materyali oluşturulmuştur. Çenelik ve yüz maskesi grupları için ortalama tedavi süreleri sırasıyla 15,89±4,39 ay; 14,39±4,65 aydır. Sınıf I ve Sınıf III kontrol grupları için ortalama gözlem süresi sırasıyla 15,8±3,76 ay; 13,93±3,17 aydır. Yapılan sefalometrik analizler sonucunda elde edilen verilerin grup içi T1-T0 dönemleri arasındaki değişimlerinin incelenebilmesi için Wilcoxon sıralı işaretler testi yöntemi kullanılmıştır. Gruplar arası fark ölçümleri için Kruskal Wallis analiz yöntemi ve Mann-Whitney U analiz yöntemi uygulanmıştır. Hyoid kemik ile diğer parametreler arasındaki ilişki ise Spearman Brown korelasyon katsayısı ile belirlenmiştir. Sefalometrik değerlendirmede yüz maskesi ve çenelik grubunda hyoidin kontrol gruplarına göre daha anteriorda konumlandığı tespit edilmiştir. Mesafe ölçümlerindeki değişim incelendiğinde hyoidin servikal vertebralarla sagittal düzlemdeki ilişkisinin büyüme ve tedaviyle stabil kalma eğiliminde olduğu sonucuna varılmıştır. Sınıf I ve Sınıf III iskeletsel büyüme paternine sahip bireylerin mandibular büyüme yönü ve miktarında farklılıklar olduğu ve bu diferansiyel büyümeye hyoidin hareketinin de eşlik ettiği görülmüştür. Çenelik grubunda, mandibulanın anteroposterior yöndeki büyümesinin kısıtlandığı ölçüde hyoidin daha fazla inferior yönde hareket ettiği sonucuna varılmıştır. Çenelik ve yüz maskesi grubunda tedaviyle meydana gelen hyoidin inferior yöndeki hareketi grup içi anlamlı bulunmuş olsa da büyüme gelişimle oluşan değişimden farklı bulunmamıştır.