İskoçya'da yetki devri politikası ve birleşik krallık siyasi sistemi

Soğuk Savaş sonrası dönemde dünya siyasetinin değişmesiyle beraber, yetki devri konusunda da farklı bir bakış açısı geliştirme gerekliliği ortaya çıkmıştır. Merkezi yönetimlerle yönetilen devletler, dünya siyasetinin değişmesiyle birlikte merkezi olmayan politikalara yönelmiştir. Bu ülkelerden birisi de Birleşik Krallık'tır. Birleşik Krallık, yeni dünya düzenine ayak uydurmak için bu konuyu, iç siyasetin önemli gündemlerinden birisini haline getirmiştir. Bununla birlikte 1990 sonrası dünyasında etnik kimliğe bağlı çıkan çatışma ortamı ve iç savaşların bir benzerinin Birleşik Krallık'ta yaşanmaması için bu politikayı uygulaması gerekmiştir. Birleşik Krallık, bu çatışma ortamına mahal bırakmadan demokratik süreç işleterek yetki devriyle çözmeye çalışmıştır. Bu bağlamda yetki devri politikasının başarısının irdelenmesi açısından Birleşik Krallık örneği oldukça önemlidir. Tez çalışması, yetki devri politikası konusunda İskoçya bölgesinde nasıl bir süreç işlediğini gösterme gayesini gütmektedir. Bu çerçevede tezin ilk bölümünde, yetki devri politikasının ne anlama geldiği teorik çerçevede analiz edilmeye çalışılmıştır. İkinci bölümde Britanya adasında meydana gelen siyasal ve tarihsel süreçler bu konunun nasıl bir dönüşüm içinde olduğunu ortaya koymaktadır. Tarihsel süreçte meydana gelen önemli gelişmeler detaylı biçimde açıklanmıştır. Bu çerçevede yapılan anlaşmaların ve kurumsallaşmanın tarihsel süreç açısından önemi belirtilmiştir. Üçüncü bölümde ise Birleşik Krallık siyasal sistemindeki kilit rol oynayan partilerin bu politika konusunda ne gibi çalışmaları ve düşüncelerinin olduğu ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu çerçevede üç merkez partisi; Muhafazakâr Parti, İşçi Partisi ve Liberal Demokratlar'ın yetki devri konusundaki politikaları incelenmiş, bölgesel parti olarak da İskoç Ulusal Partisi ele alınmıştır. Son bölümde ise Birleşik Krallık ile AB arasındaki ilişkiler irdelenerek İskoç yetki devri sürecinin nasıl dönüşüm geçirdiği konusu incelenmiştir. Ayrıca, Birleşik Krallık siyasal sisteminde yer alan İskoç Bağımsızlık Referandumu ve Brexit süreçlerinin ülkenin politik sisteminde yol açtığı sorunlar tartışılmıştır. Tez, çalışması yukarıda anlatılanlar kapsamında yetki devri politikasının nasıl uygulanması gerektiği konusunda bir çerçeve çizmeyi amaçlamıştır. Birleşik Krallık siyasal sisteminin bu konudaki başarısının analizi farklı siyasal sistemler için de örnek olması açısından önem taşımaktadır.