İşletmelerin yenilik yeteneklerinin ihracat performanslarına etkileri: Manisa örneği

Bu tez çalışmasında Manisa ilindeki ihracatçı işletmelerin yenilik yeteneklerinin ihracat performansları üzerindeki etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaca ulaşmak için Manisa'daki ihracat yapan işletmelerden anket yoluyla veri toplanmıştır. Anketler Manisa ilinde faaliyet gösteren ve gönüllü olarak çalışmaya katılan 141 işletme yöneticisine uygulanmıştır. Ankette yer alan yenilik yeteneği ölçeği Wang ve Ahmed (2004) ve ihracat performansı ölçeği ise Zou, Taylor ve Osland'ın (1998) çalışmalarından uyarlanarak kullanılmıştır. Ölçeklerde yer alan ifadeler 7'li Likert (1- Hiç Katılmıyorum, 2- Katılmıyorum, 3- Biraz Katılmıyorum, 4- Nötrüm, 5- Biraz Katılıyorum, 6- Katılıyorum, 7- Tamamen Katılıyorum) tipi derecelendirme formatıyla cevaplanmıştır. Toplanan verilere yapılan açıklayıcı faktör analizi sonucunda işletmelerin yenilik yetenekleri; davranışsal, ürün-süreç, pazarlama ve stratejik yenilik yetenekleri olarak 4 faktörde belirlenmiştir. İhracat performansı; finansal ihracat performansı, stratejik ihracat performansı ve ihracat tatmini olarak 3 faktörde ortaya çıkmıştır. Yenilik yeteneklerinin ve ihracat performansının boyutlarından, tümünün ortalama değerleri (7'li Likert tipi derecelendirme ölçeğinde) 5'e yakın ve 5'ten büyüktür. Bu sonuçlar işletmelerin davranışsal, ürün-süreç, pazarlama ve stratejik yenilik yeteneklerinin ve finansal ihracat performansı, stratejik ihracat performansı, ihracat tatmininin ortalamalarının yüksek olduğunu göstermektedir. Çalışmada yenilik yetenekleri ve alt boyutları bağımsız değişkenler olarak alınırken, ihracat performansı ve alt boyutları bağımlı değişkenler olarak incelenmiştir. Yapılan regresyon analizlerinde yenilik yeteneklerinin ihracat performansı üzerinde pozitif ve anlamlı etkileri olduğu bulunmuştur. Çalışmanın sonucunda elde edilen çıktıların literatüre ve uygulamaya katkıları açıklanmış ve bu konuda çalışmalar yapacak araştırmacılara öneriler sunulmuştur.