Isıtılmış güta-perka kanal dolgu tekniklerinin kök yüzeyinde oluşturduğu termal değişimlerin in vitro olarak karşılaştırılması

AMAÇ: Çalışmamızın amacı NiTi döner aletler ile şekillendirilen alt çene küçük azı dişlerinin kök kanallarının farklı sıcaklıktaki ısıtılmış güta-perka teknikleriyle kök kanal dolgularının yapımı esnasında diş üzerine yerleştirilen termo çiftler yardımıyla diş dış kök yüzeyinde meydana gelen sıcaklık artışını incelemektir. GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmamızda 96 adet alt çene küçük azı dişi kullanılmıştır. Dişlerin kuron kısımları mine-sement sınırından kesilmiş ve boyları 16±1 mm olacak şekilde ayarlanmıştır. R40 (VDW, München, Germany) döner aletiyle üretici firmanın önerdiği biçimde kök kanalları crown-down tekniğiyle tek eğeli sistemle genişletilmiştir. Kök kanalları %5.25'lik sodyum hipoklorit ile irrige edilmiştir. İlk grupta 32 adet alt çene küçük azı dişlerinin Ultrafil®3D (Coltene, Altstätten, İsviçre) enjekte edilebilir sistem tekniğiyle kök kanal dolgusu yapılmıştır. İkinci grupta 32 adet alt çene küçük azı dişlerinin kök kanal dolguları SuperEndo AlphaII & Beta (B&L Biotech,Ansan,Kore) cihazı yardımıyla ısıtılmış güta-perkanın devamlı obturasyon tekniği kullanılarak yapılmıştır. Son olarak üçüncü grupta ise kök kanal dolguları yapımında Thermafil (Dentsply, Maillefer, Almanya) taşıyıcılı kor sistemi kullanılmıştır. Kök kanal dolguları yapılırken dişlerin kök yüzeyinde meydana gelen sıcaklık artış değerlerini ölçmek amacıyla vestibul yüzeyde, apikal foramenin 3 mm kuronaline (T1 nolu), apikal foramenin 7 mm kuronaline (T2 nolu), apikal foramenin 11 mm kuronaline (T3 nolu) lingualde ise apikal foramenin 5 mm kuronaline (T4 nolu), apikal foramenin 9 mm kuronaline (T5 nolu) ve foramen apikalenin yanına (T6 nolu) termo çiftler yerleştirilmiştir. İstatistiksel analizler SPSS versiyon 17.0 programı yardımıyla gerçekleştirilmiştir. Değişkenlerin normal dağılıma uygunluğu histogram grafikleri ve Kolmogorov-Smirnov testi ile incelenmiştir. Tanımlayıcı analizler sunulurken ortalama, standart sapma, ortanca ve minimum-maximum değerler kullanılmıştır. Normal dağılım göstermeyen (nonparametrik) değişkenler iki grup arasında değerlendirilirken Mann Whitney U Testi, ikiden fazla grup arasında değerlendirilirken Kruskal Wallis Testi kullanılmıştır. Gruplar arasında ölçülen sıcaklık değişimleri tekrarlayan ölçümler analizi ile incelenmiştir. P-değerinin 0.05'in altında olduğu durumlar istatistiksel olarak anlamlı sonuçlar şeklinde değerlendirilmiştir. BULGULAR: Çalışmamızda elde edilen bulgulara göre üç farklı ısıtılmış güta-perka kök kanal dolgu yönteminde de kök yüzeyinde meydana gelen sıcaklık değerleri, kritik değer olan 10°C'nin altında ölçülmüştür. 60 saniye boyunca her bir termo çiftte ölçülen değerler karşılaştırıldığında kök yüzeyinde meydana gelen en yüksek sıcaklık artışı devamlı ısı ile obturasyon tekniğinin kullanıldığı 200°C'ye çıkan SuperEndo cihazıyla yapılan kök kanal dolgularında meydana gelmiştir. En düşük sıcaklık değeri de 90°C'de uygulanan düşük ısılı güta-perkanın enjeksiyon yöntemlerinden olan Ultrafil grubunda görülmüştür. Termo çiftlerde ölçülen sıcaklık değişimleri incelendiğinde kuronla bölgede ısıtıcı uçlara yakın olan termo çiftlerin apikaldekilere göre daha yüksek sıcaklık değerlerini ölçmüştür. SONUÇ: Tüm bu veriler ışığında kök kanal dolgusunun yapımında ısıtılmış güta-perka kök kanalı dolgu teknikleri hekimler tarafından dikkatli bir şekilde uygulandığında güvenle kullanılabileceği söylenilebilir. ANAHTAR KELİMELER: Isıtılmış güta-perka, SuperEndo, Ultrafil, Thermafil, termo çift.