Japonya mobilya pazarının yapısal özellikleri ve bu pazara ihracatımızı arttırma stratejileri

ÖZET Bu çalışmada, Japonya mobilya pazarının yapısal özellikleri ve bu pazara ihracatımızı arttırma stratejileri belirtilmeye çalışılmıştır. Dünya ticaretinde 126 milyon nüfusu ve 40,000 Yen kişi başına düşen gayri safi milli hasılası ile Japonya, çok önemli bir yere sahiptir. Ancak Batı ülkelerinden son derece farklı toplumsal özellikleri ve tüketim alışkanlıkları bu ülke ile başarılı bir ticari ortaklık kurmak için; öncelikle Japonya'nın farklı özelliklerini tam olarak algılamak gerekmektedir. 1990 yılından meydana gelen ekonomik değişikliklerden sonra ülkedeki mobilya firmalarının çoğu üretimlerini hammadde ve işçiliğin ucuz olduğu komşu ülkelere kaydırmıştır. Bu durum Japon mobilya piyasasını ithalata açık konuma getirmiştir. Japon tüketicisi genelde evlendiği zaman, çocuk sahibi olduğunda, çocuğu okula başladığında, evini değiştirdiğinde ya da bir şehirden başka bir şehre taşındığında yeni mobilya almaktadır. Japon tüketicisi mobilya satın alırken kullanım, oda ile uyum, dizayn, renk, desen, fiyat ve kalite kriterlerine bakmaktadır. Japon dağıtım sistemine özgü uygulamalar sırası ile tatane(liste fiyat sistemi), henpin (satılmayan ürünün iadesi sistemi), geri ödeme sistemi ve keiretsu (kendi dağıtım sisteminin kurmak)'dur. 1980'lere kadar, ithal mobilyanın Japon piyasasındaki payı %3-4 civarında iken bu oran günümüzde %12'lere ulaşmıştır. 1998 yılında Japonya'nın toplam mobilya ithalatı 294,7 milyar Yen olarak gerçekleşmiştir, ithalatta ilk sırayı Tayvan almaktadır.209 Japonya'ya ihracat firmaların tüm standartlara uyması gerekmektedir. Japonya deri kaplanmış mobilyalar (%3, 8-4,3 arası) hariç ithal mobilyaya gümrük vergisi uygulamamaktadır. Ülkemiz mobilya sanayii, ağırlıklı olarak orta ve küçük ölçekli firmalara sağladığı istihdam olanakları, mevcut ve potansiyel olarak sahip olduğu katma değer yaratma gücü ile önemli endüstrilerimizden birini oluşturmaktadır. Ülkemiz mobilya firmalarının Japon pazarında başarılı olabilmesi için, Ar-Ge'ye rakipleri ölçüsünde önem vermesi ve kendine özgü bir tasarım kültürü oluşturması gerekmektedir. Mobilya sanayiimizin dış ticaret hacmi her geçen yıl artmasına rağmen Gümrük Birliği'ne girdiğimiz 1996'dan itibaren mobilya dış ticaret dengemiz aleyhte sonuçlar vermeye başlamıştır. Japon mobilya pazarına ilk girişte dikkat edilmesi gereken hususlar başlıklar halinde sırası ile kalite, nem oranı, dizayn, ölçüler, miktar, üretim maliyeti, haberleşme, satış yapılan aylar ve fiyattır. Deprem kuşağında bulunan Japonya'da satılacak mobilyalardaki güvenlik unsuru da dikkat edilmesi gereken diğer bir özelliktir. Japon tüketicisi, fiyat ve kalite arasında kurduğu dengede son derece dikkatlidir. Japonya, büyük ticari hedefleri olan, karşılıklı rekabetin ve dinamizmin getireceği gelişme ve karlılığın önemini iyi bilen, istikrarlı ve kalıcı ticari ilişkileri tercih eden mobilya firmalarımızın kesinlikle göz ardı etmemeleri gereken çok önemli bir "dünya pazan"dır.