Jinekolojik kanser cerrahileri sonrası lenfokist sıklığı ve lenfokist gelişimini etkileyen faktörler

ÖZET Karataş, E. Jinekolojik Kanser Cerrahileri Sonrası Lenf kist Sıklığı ve lenf kist Gelişimini Etkileyen Faktörler, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi, Kadın Hastalıkları ve Doğum Tezi, Ankara 2021. Amaç: Jinekolojik kanser tanısıyla cerrahi tedavi uygulanan, cerrahi sırasında pelvik ve/veya paraaortik lenfadenektomi yapılan hastalarda post-operatif dönemde lenfokist gelişme sıklığı ve bunu etkileyen klinik, cerrahi ve patolojik faktörlerin incelenmesi amaçlanmıştır. Gereç-Yöntem: Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi, Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı'nda Ocak 2014 – Ağustos 2019 arası dönemde endometrium, over ve serviks kanseri ön tanıları ile primer tedavi yaklaşımı olarak veya neoadjuvan tedaviler sonrasında opere edilen ve bu operasyon sırasında pelvik ve/veya paraaortik lenfadenektomi yapılan 614 hasta retrospektif olarak çalışmaya dahil edildi. Bulgular: Çalışmaya 614 hasta dahil edildi. Bu hastaların %45'i endometrium kanseri, %42,6'sı over kanseri, %12,4'ü serviks kanseri nedeniyle opere edilmişti. Postoperatif dönemde toplam 187 (%30,5) hastada lenfokist geliştiği saptandı. Lenfokistlerin en sık pelvik bölgede geliştiği görüldü (%91,4). Lenfokist gelişiminin kanserin primerinden etkilenmediği sonucuna ulaşıldı. En fazla lenfokist gelişimi over kanserli hastalarda saptanmasına rağmen bu durum istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı. Benzer şekilde yaş, menopozal durum, cerrahinin tam evreleme veya sadece lenfadenektomi şeklinde yapılmış olması, pelvik dren veya emilebilir hemostat kullanımı da lenfokist gelişimini etkilemeyen faktörler olarak saptandı. Bunlara karşın paraaortik lenfadenektomi yapılması, neoadjuvan tedavi verilmesi ve adjuvan tedavi verilmesinin lenfokist gelişimini etkilediği görüldü. Lenfokist gelişen hastaların sadece 16'sında (%8,6'sında), tüm hastaların ise %2.6'sında lenfokistle ilişkili olup girişim gerektiren semptom veya komplikasyon ortaya çıktı. Bu hastalarda en sık girişim nedeni lenfokist içinde enfeksiyon gelişimiydi. Sonuç: Jinekolojik kanser cerrahileri sonrasında lenfokist gelişimi oldukça sık görülen bir komplikasyondur. Lenfokistlerin çoğu asemptomatiktir ve sıklıkla post-operatif rutin takipler sırasında tesadüfi olarak saptanır. Altta yatan malignitenin ciddiyeti göz önüne alındığında, lenfokistler çok az klinik öneme sahip gibi görünse de ek morbiditeye neden olabilirler ve bazen komplike olup ilave girişim gerektirerek adjuvan tedavilerin başlatılmasını geciktirebilirler. Anahtar Kelimeler: Jinekolojik kanser, Over kanseri, Endometrium kanseri, Serviks kanseri, Lenfadenektomi, Lenfokist.