Jinekolojik onkoloji cerrahisi uygulanan hastalara verilen mobil tabanlı eğitimin yaşam kalitesine etkisi

Giriş: Kadınlarda görülen morbidite ve mortalite nedenlerinin başında jinekolojik kanserler yer almaktadır. Jinekolojik onkoloji hastalarında tanı sonrası tedavi ile birlikte yaşam süresindeki artışlara bağlı olarak hastaların yaşam kalitelerinin artırılması önem kazanmaktadır. Hastaların yaşam kalitesini desteklemede pek çok yenilikçi yaklaşım ile hasta eğitimleri verilebilmektedir. Bu yaklaşımlardan biri de mobil tabanlı uygulamalardır. Amaç: Bu araştırmanın amacı, ameliyat sonrası dönemde jinekolojik onkoloji hastalarına verilen mobil tabanlı eğitimin yaşam kalitesine etkisini belirlemektir. Yöntem: Randomize kontrollü deneysel tasarımdaki bu araştırma 1 Şubat-30 Eylül 2024 tarihleri arasında 38 deney grubu, 39 kontrol grubu olmak üzere toplam 77 hasta ile yürütüldü. Verilerin toplanmasında Tanıtıcı Bilgi Formu, Kanser Hastası Yaşam Kalitesi Ölçeği, Ameliyat Sonrası Semptom Değerlendirme Formu, Distres Termometresi kullanıldı. Hastalar ile ameliyat öncesi ve taburculukta yüz yüze görüşme, taburculuk sonrası birinci hafta ve ikinci hafta telefon ile görüşme yapıldı ve veri toplama formları dolduruldu. Bulgular: Hastaların sosyodemografik özellikleri, genel sağlık durumu, kanser tanısı, ameliyat türü ve taburculuğa ilişkin bulguların benzer olduğu görüldü (p>0,05). Kontrol grubunun taburculuk sonrasında deney grubuna oranla daha fazla sağlık sorunu yaşayarak hastaneye başvurduğu belirlendi (p<0,05). Ameliyat öncesi ilk görüşmede, deney ve kontrol grubundaki kadınların yaşam kalitesi puan ortalaması arasında anlamlı bir farklılık bulunmadı (p=,095). Ameliyat sonrası birinci ve ikinci izlemde deney grubundaki kadınların yaşam kalitesi puan ortalaması kontrol grubundan anlamlı derecede daha yüksek bulundu (p=,000). Ameliyat sonrası mobil uygulama temelli eğitim alan ve birinci ve ikinci izlemlerle takip edilen deney grubunda görülen semptom şiddetlerinin kontrol grubuna göre daha düşük olduğu belirlendi. Deney ve kontrol grubundaki kadınların distres termometresi puanı arasında ameliyat öncesi ilk görüşmede (p=,616) ve ameliyat sonrası taburculukta (p=,077) anlamlı bir farklılık bulunmadı. Kontrol grubunun deney grubuna göre distres termometresi puanı taburculuk sonrası birinci izlemde (p=,004) ve ikinci izlemde (p=,044) anlamlı derecede daha yüksek saptandı. Sonuç: Jinekolojik onkoloji ameliyatı olmuş hastalara verilen mobil tabanlı eğitimin yaşam kalitesini artırdığı belirlendi.