K.K.T.C İskele İlçesi Sağlık Merkezinde Otizm Taraması (İskele Örneği)

ÖZ: Bu çalışmada, 18-36 aylık çocuğa olan ebeveyinlerin Değiştirilmiş Erken Çocukluk Dönemi Otizm Tarama Ölçeği (M-CHAT) ile otizm belirtilerini tanıma durumları ve otizm yönünde risk altında olan çocukların belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmanın evrenini KKTC İskele Sağlık Merkezine 2021 yılı Mayıs-Ağustos aylarında, genel sağlık kontrolüne veya aşı yaptırma gibi nedenlerle gelen ebeveynler (N=342) oluşturmuştur. Örneklem seçimine gidilmemiş, araştırmaya giriş kriterlerine uyan ve araştırmaya katılmayı gönüllü olarak kabul eden ebeveynler (n=300) oluşturmuştur. Veriler; “Ebeveyn Sosyodemografik Bilgi Formu’’ ve “M - Chat Tarama Ölçeği’’ ile kullanılmıştır. Veriler; sayı, yüzde, ortalama ile gösterilmiştir. Veriler, %95 güven aralığında, % 5 hata payı ile kabul edilmiştir. Araştırmaya katılan ebeveylerin yaş ortalamasının 32.2±3.3 olduğu, M-CHAT ölçeğine göre çocuklarında otizm riski olan ebeveynlerin (n=5; %1.7) yaş aralığınının 27-35’de olduğu, bu çocukların 1’inin normal doğum ile, 4’ünün ise sezeryan doğum ile dünyaya geldiği belirlenmiştir. Ebeveynlerin %44,67’sinin lisans mezunu olduğu saptanmıştır. Risk grubuna giren çocukların %28,3’ünün tek çocuklu ailede, %33,6’sinin 2 çocuklu ailede, %23,0’ünün ise 3 çocuklu ailede yaşadığı belirlenmiştir. Çocukların tamamının evde aileleriyle yaşadığı, %90,4’nının ayrı odasının olduğu, %98,4’ü çiğneme becerisinin olduğu, %70,6’sının yalancı emzik veya biberon kullandığı belirlenmiştir. Sağlık merkezinde görev yapan hemşire ve diğer sağlık çalışanlarının, erken çocukluk döneminde çocuğu olan ailelerin çocuklarının otizm spektrum bozukluğu açısından tarama programlarına katılmalarını teşvik etmeleri ve riski grubunda çocuğu olan aileri ileri tetkik ve tedavi için uygun sağlık kuruluşlarına yönlendirmeleri önerilmiştir.