Kadastro güncelleme çalışmalarında yaşanılan sorunlar, eksiklikler ve giderilmesinde alternatif öneriler

Kadastrosu tamamlanmış olan birimlerin tapulama ve kadastro çalışmaları sonucunda, değişik ölçek ve hassasiyetle farklı altlık ve sistemlerde çizgisel olarak kadastral haritalar üretilmiştir. Bu haritaların zamanla güncelliğini kaybetmesi, pafta zemin uyumunu istenilen hassasiyette sağlayamaması, vatandaş ile kamu kurum ve kuruluşlarının taşınmaz üzerindeki tasarruf ve planlanan işlerini aksatmıştır. Bu durum da ihtilafların artmasına, yatırımların gecikmesine ve mahkemelerin yıllarca meşgul edilmesine neden olmuştur. Bu kapsamda, kadastro verilerinin güncelliğini koruyabilmesi için mevzuat çerçevesinde parsellerin kesin koordinata kavuşturulması ve kadastral paftaların sayısal ortama aktarılması büyük bir önem arz etmektedir. Kadastro güncelleme çalışmalarının yapım ve kontrollerini standarda bağlamak, üzere Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü tarafından 2018/13 (1792) sayılı Kadastro Güncelleme Çalışmaları Uygulama Genelgesini yayımlanmıştır. Bu genelge ile birlikte kadastroda yenileme çalışmaları içerik ve kapsam olarak genişletilmiştir. Artık orman kadastrosu, tescil harici alanların kadastrosu ve yenileme çalışmaları aynı anda yapılabilmektedir. Ayrıca cins değişikliği, intikal, mirasın taksimi, kimlik ve hisse bilgilerindeki hataların düzeltilmesi vb. işlemler de güncelleme çalışmaları ile birlikte yapılabilmektedir. Bu tarz çalışmalar yapılırken vatandaşların güncelleme çalışmalarına katılım oranının düşük olduğu, ihaleli işlerde verilen sürenin yetersiz olduğu görülmüştür. Vatandaşların güncelleme çalışmalarına katılım oranının arttırılmasına yönelik çalışmaların yapılması, ihaleli işlerde verilen sürenin uzatılması, ihale paketleri hazırlanırken pafta zemin uyumsuzluğunun yoğun olduğu kadastro birimlerinde sayısallaştırma çalışmaları yerine güncelleme çalışmalarının yapılması daha uygun olacağı görüşüne varılmıştır. Bu çalışmada TKGM'nin 2023 hedefleri, kadastro güncelleme çalışmalarında son yayımlanan genelge ile getirilen değişiklikler, kadastral hataların giderilme yöntemleri, anlatılmıştır. Denizli ilinde 2019-2021 yılları arasında son yayımlanan genelge ile yapılan kadastro güncelleme çalışmalarında yapılan işlemler ve karşılaşılan sorunlar örnek uygulamalarla anlatılmıştır. Kadastro güncelleme çalışmaları yapılırken uygulama esnasında kadastro müdürlüğünün, tapu müdürlüğünün, bölge müdürlüğünün, muhtar ve bilirkişilerin, yüklenici firmanın ve vatandaşların istek ve önerileri dikkate alınarak karşılaşılan sorunlar ve çözüm önerilerine yer verilmiştir.