Kadın hakları bağlamında Türkiye'de pozitif ayrımcılık ilkesi

Tarih boyunca insan hakları erkekler üzerinden tanımlanmış ve kadınlar kamusal alandan dışlanmıştır. Bunun sonucunda kadınların erkeklerle eşit haklara sahip olduklarını vurgulamak için, kadın hakları kavramı kullanılmaya başlanmıştır. Dünyada feminizmin etkisiyle gelişen kadın hakları, ülkemizde de Tanzimat'tan itibaren konuşulmaya başlanmış ve Cumhuriyet döneminde gelişimine devam etmiştir. Pozitif ayrımcılık; kavram olarak eşitlik ilkesi, ayrımcılık yasağı ve sosyal devlet ilkesi ile yakından ilişkili olup bu kavramsal çerçeve içinde değerlendirildiğinde bir özel anlam ifade etmektedir. Türk hukukunda kadın haklarının gelişimi, büyük ölçüde imzalanan uluslararası anlaşmaların etkisinde devam etmektedir. Çalışmamızda kapsamlı bir şekilde ele alınan 1982 Anayasası'nın 10. maddesinde yer alan pozitif ayrımcılık hükmü de maddeye CEDAW'ın etkisiyle eklenmiştir. Anayasamızdaki bu hüküm şüphesiz Türk Medeni Kanunu'nun, Türk Ceza Kanunu'nun, İş Kanunu'nun ve diğer mevzuatın kadın hakları bakımından gelişimini de olumlu yönde etkilemiştir. Ülkemizde kadın haklarıyla ilgili faaliyet gösteren kuruluşlar tarafından da pozitif ayrımcılığın hayata geçirilmesi için birçok çalışma ortaya konulmaktadır. Şüphesiz bu faaliyetler kadın haklarının mevzuattaki ve uygulamadaki gelişimini olumlu yönde etkilemektedir. Ancak hazırlanan raporlar ve istatistiklere bakıldığında mevzuattaki tüm bu gelişmelerin ve söz konusu faaliyetlerin yeterli olmadığı da görülmektedir. Anahtar Kelimeler: Kadın hakları, pozitif ayrımcılık, Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesi Sözleşmesi, eşitlik ilkesi, ayrımcılık yasağı, fiili eşitlik, kadın haklarının tarihsel gelişimi, Türk hukukunda kadın hakları.