Kadın yönetici ve kadın öğretmenlerin örgütsel iletişimlerinin kraliçe arı sendromu bağlamında incelenmesi

Sanayi devrimi sonrasında kadın istihdamı tüm dünyada önemli bir konu haline gelmiştir. İş gücüne duyulan ihtiyaçlarla birlikte kadınlar artık ev dışında da kendilerini temsil edebilme imkânı bulabilmişlerdir. Bu durum olumlu olarak görünüyor olsa da şüphesiz zorlukları da olmuştur. Ucuz iş gücü ihtiyacının kadınları dışarı çıkarması onların uzun saatler ve düşük ücretlerle çalışması sonucunu doğurmuştur. İşler, erkekler için sermaye kazandırmaya yönelik olurken kadınlar için emek sarfiyeti şeklinde ayrışmıştır. İnsanlık tarihinden bugüne erkek egemen toplumsal düzen kadını iş yaşamında dışlamıştır. Cinsiyet ayrımcılığı ön planda olmuş ve kadınların geleneksel kalıplar dışına çıkarılması hem toplum hem aile düzeni açısından hazmı zorlaştırmıştır. Toplum tarafından, kişilerin kendileri tarafından, çalışılan kurumlar tarafından pek çok bariyer konulmuş ve bu zorlukların üstesinden gelerek bir yerlerde kendilerini temsil edilebilmesi gerekmiştir. Bu durumda, özellikle yöneticilik pozisyonlarında kendileri de kariyer odaklı olmaktan uzaklaşmış olup, kariyerine yönelenlerden bazıları da hemcinsleri tarafından çeşitli zorbalıklarla karşılaşmıştır. Bu durum da kurumlarda kraliçe arı sendromunu doğurmuştur. Bu araştırmada MEB'e (Millî Eğitim Bakanlığı'na) bağlı çalışan kadın öğretmen ve kadın yöneticilerin iş hayatında birbirlerine yönelik tutumları kraliçe arı sendromu bağlamında incelenmiştir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden olgu bilim deseninden faydalanılmış ve ölçüt örneklem modeliyle çalışılan kurumda cinsiyetin %50'den fazlasının kadın olduğu 15 yönetici 15 öğretmen olmak üzere toplam 30 katılımcı ile konu ayrıntılı bir şekilde ele alınmıştır. Araştırma için veri toplama aracı olarak demografik sorular harici 13 sorudan oluşan bir görüşme formu oluşturulmuştur. Görüşmeler yoluyla, öğretmen ve yöneticilerin bu konu hakkındaki görüşleri kaydedilmiş ve veriler analiz edilmiştir. Ulaşılan sonuçlara ve sonuçlara dair çözüm önerilerine yer verilmiştir. Anahtar Kelimeler: Kadın, kadın öğretmen, kadın yönetici, kadın istihdamı, örgütsel iletişim, kraliçe arı sendromu.