Kağızman (Kars) yöresi cevizlerinin (Juglans regia L.) seleksiyonu

Bu araştırma Kars'ın Kağızman ilçesi merkez ve köylerinde 2015-2016 yıllarında yürütülmüştür. Çalışmada tohum orijinli yaklaşık 8000 sayılı ceviz populasyonu içerisinden, meyve, ağaç ve hastalık-zararlıya dayanıklılık özelliği itibariyle üstün nitelikli ceviz genotiplerinin belirlenmesi ve bunların in-ex-situ koruma altına alınması amaçlanmıştır. İki yıl süreyle yapılan gözlem, inceleme ve değerlendirmeler sonucunda ceviz seleksiyon kriterleri dikkate alınarak 16 ceviz genotipi ümitvar olarak selekte edilmiştir. Seçilen genotiplerde ortalama meyve ağırlığının 10,14-14,98 g, iç ağırlığının 5,01-8,08, iç randımanın %41,58-60,20, kabuk kalınlığının 2,00-4,53 mm arasında değiştiği belirlenmiştir. Ümitvar olarak seçilen genotiplerde iç rengi % 25'inde 'açık', %62,50'sinde 'sarı' ve %33,33'ünde 'esmer' renkli olarak bulunmuştur. Seçilen genotiplerin tamamı meyve şekli bakımından yuvarlak ve meyve iriliği bakımından ekstra sınıfında yer almıştır. Çiçeklenme yönünden 12 genotip protandry, 4 genotip ise protogeny çiçeklenme özelliği göstermiştir.