Kamu okul yapılarının yaklaşık maliyetlerinin ve sözleşme bedellerinin deterministik yaklaşımla tahmini

Bu çalışmada, okul binası maliyetlerinin ön tahmini için bir yöntem önerisinde bulunulmuştur. Bu amaçla, Kamu Kurumları tarafından ihaleye çıkılmış ve sonuç ilanı yayınlanmış 96 adet okul binasına ait projeler Elektronik Kamu Alımları Platformu (EKAP)'tan sağlanmıştır. Bu projeler 81 adet eğitim, 15 adet test verisi olacak şekilde ayrılmıştır. Projeler üzerinden eğitim yapılarının inşaat maliyeti çıktı vektörlerini etkileyebilecek; "Derslik Sayısı, Yapım Süresi, Toplam Kat Sayısı, Kat Yüksekliği, Bina Yüksekliği, Bina Yükseklik Sınıfı, Bodrum Yüksekliği, Deprem Tasarım Sınıfı, Zemin Sınıfı, Zemin Emniyet Gerilmesi, Yatak Katsayısı, Beton Sınıfı, Asansör Sayısı, Islak Alan, Radye Temel Yüksekliği, Kat Alanı, Bodrum Alanı, Toplam Alan" girdi vektörü parametreleri belirlenerek modelleme ve analizlerde kullanılmıştır. Analizler "SPSS Statistics 26" yazılımı ile gerçekleştirilmiştir. Bu parametreler kullanılarak Regresyon Analizleri (RA) yapılmış ve eğitim yapılarının maliyetlerini tahmin etmek amacıyla hem Sözleşme Bedeli için hem de Yaklaşık Maliyeti için 14 adet regresyon modeli toplamda 28 adet regresyon modeli geliştirilmiştir. Geliştirilen modellerle en sağlıklı ve gerçeğe en yakın değerde Yaklaşık Maliyet Bedelleri ve Sözleşme Bedelleri tahmin edilmeye çalışılmıştır. Oluşturulan denklemlerle 16 parametrenin kullanıldığı model Yaklaşık Maliyet Bedeli için determinasyon katsayısı R²=0.914, Sözleşme Bedeli için ise R²=0.900 ile en iyi ilişki düzeyine sahip model olmuştur. Modelin kullanılması ile elde edilen yaklaşık maliyet tahminleri ve gerçek maliyetler arasında %11,70 düzeyinde hata oranı saptanmıştır. Tahmin edilen sözleşme bedelleri ile gerçek sözleşme bedelleri arasında ise %13,10 hata olduğu belirlenmiştir. Tahmin edilen sonuçlar ile gerçek sonuçlar arasındaki tutarlılığı kontrol etmek amacıyla Durbin-Watson kriteri kullanılmıştır. Sonuç olarak, farklı tip ve katsayılarına sahip okul yapılarının yaklaşık maliyetlerini ve sözleşme bedellerini %20'den düşük hata oranları ile tahmin edebilen bir yaklaşım oluşturulmuştur. Gerek kamu kuruluşları gerekse taahhütçü yapım firmaları bu modellemelerden istifade ederek zamansal tasarruflar sağlayarak gerçekçi maliyet tahminlerinde bulunabileceklerdir. Benzer çalışmaların veri adetleri arttırılarak yapılması, daha sonraki modellemelerde hata oranı minimizasyonu için bir çözüm olabilir.