Muslim-left beyond the politics of identity in Turkey: Labor and Justice Platform

Bu tez çalışması kapsamında, Müslüman-Sol olarak kavramsallaştırılan Emek ve Adalet Platformu'nun, kimlik siyasetinin ötesinde bir siyaset benimseyip benimsemediği sorgulanmıştır. Bu bağlamda, öncelikle Türkiye'deki İslamcı ve solcu hareketlerin Müslüman çoğunluk diğer ülkelerde ortaya çıkan hareketlerden farklı olduğu vurgulanmış ve sebepleri ortaya konmuştur. Türkiye'nin siyasi tarihi devlet-toplum ilişkisi temelinde incelenerek, sağ-sol siyasal ayrımlarının sosyo-ekonomik temellerden ziyade kimlikler temelinde ifade edilmesinin önemli bir neden olduğu görülmüştür. Bu kapsamda, İslamcı ve solcuların birbirlerine öteki olarak konumlanması, Türkiye'de 2000'li yıllara kadar İslamcı ve solcuların ortak bir zeminde hareket etmesini engellemiştir. İkinci olarak, Türkiye'deki İslamcı hareketlerin tarihsel ve kavramsal incelemesi yapılmış ve protesto ve özgürleştirici hareketler / kimlik hareketleri ayrımına göre sınıflandırılmıştır. 1960'ların sonlarından, 1990'lara kadar varlık gösteren radikal İslamcı hareketler hem protesto ve özgürleştirici hareket hem de kimlik hareketi olarak sınıflandırılmıştır. Milli Görüş Hareketi ve onun partileri tarafından temsil edilen ılımlı İslamcı hareket, kimlik hareketi olarak sınıflandırılmıştır. Adalet ve Kalkınma Partisi için, 2011 öncesinde post-İslamcılık, 2011 sonrasında Müslümancılık (Müslüman Milliyetçiliği) kavramları kullanılmış ve temsil ettiği İslamcı hareket kimlik hareketi olarak sınıflandırılmıştır. 2000'li yıllarda İslamcı ve solcuları bir araya getiren Yeni Siyaset Girişimi ve Halkın Sesi Partisi gibi oluşumlar ile 2010'lu yılların başlarında ortaya çıkan Emek ve Adalet Platformu ve Anti-Kapitalist Müslümanlar Müslüman-Sol olarak kavramsallaştırılmıştır. Bunun ardından 2011 yılında İslamcı ve solcuları ortak bir zeminde buluşturmak amacıyla kurulan Emek ve Adalet Platformu incelenmiştir. Platform'a ait tartışmaların, açıklamaların, eylemlerin, haber-yorumların yer aldığı düzenli bir arşivi içeren web sitesi bulunmaktadır. Bu nedenle Platform'un web sitesi nitel olarak tematik içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Bu bağlamda Platform üyeleri tarafından paylaşılan içerikler ile Platform'un açıklamaları, Platform'un siyasi düşüncesini ve tutumunu anlamak için tematik konulara bölünmüştür. Sonuç olarak, Emek ve Adalet Platformu'nun, Müslüman-Sol bir hareket olarak iki nedenle kimlik siyasetinin ötesine geçtiği ortaya konmuştur. Birincisi, Emek ve Adalet Platformu, sınıf siyasetini önceleyen yapısıyla protesto ve özgürleştirici İslamcı hareketler bağlamında değerlendirilmiştir. İkincisi, Platform sınıf siyasetini öncelese de kimlik siyasetini ikincilleştirmemektedir ve "mazluma kimliği sorulmaz" ilkesini benimsemektedir. Dolayısıyla, etnik ve dini kimlikleri ile cinsiyetleri nedeniyle adaletsizlik ve ayrımcılığa uğrayanların olduğunun farkında olarak, herkes için adalet mücadelesini benimsemektedirler. Platform'un bu husustaki tutumu, Kürt meselesi ve toplumsal cinsiyet eşitliğine yaklaşımları, eylemleri, söylemleri ve tartışmaları üzerinden incelenmiştir.