Kök kanal tedavisiyle ilgili hasta bilgilendirme kaynağı olarak youtube videolarının kalite ve güvenilirliğinin değerlendirilmesi

ÖZET Kök Kanal Tedavisiyle ilgili Hasta Bilgilendirme Kaynağı olarak YouTube Videolarının Değerlendirilmesi Video paylaşım sitesi YouTube, tıbbi bilgilere ulaşmak isteyen hastalar tarafından en sık ziyaret edilen dijital platformlardan biri olarak öne çıkmaktadır. Bu çalışmanın amacı, YouTube'da kanal tedavisi ile ilgili olarak yayınlanan Türkçe videoların kalite ve güvenilirlik düzeyini değerlendirmektir. Çalışmada, Google Trends web sitesi aracılığıyla "kanal tedavisi", "kök kanal tedavisi" ve "endodontik tedavi" olmak üzere üç farklı anahtar kelime seçilmiştir. Arama sonuçlarına göre her anahtar kelime için 120 adet video seçilmiş ve toplamda 360 adet video listelenmiştir. Dahil edilme kriterlerini sağlayan 99 videonun URL bilgisi, platforma yüklenme yılı, videonun süresi, konuşmacının akademik profili, videoyu yükleyen kaynak, yapılan yorum ve beğeni sayısı bilgileri kaydedilmiştir. Videoların kalite ve güvenilirliği DISCERN ve Global Quality Scale (GQS) ölçeği kullanılarak değerlendirilmiştir. DISCERN ve GQS ölçekleri kullanılarak yapılan ortalama puanlandırmalar sırasıyla 27.95±6.93 ve 1.83±0.77 olarak gerçekleştirilmiştir. DISCERN skorlamasına göre incelenen 99 videonun 47'sinin kalitesi "çok yetersiz", 37'sinin kalitesi "yetersiz" ve 15'inin kalitesi "orta" seviye olarak kategorize edilmiştir. Analiz edilen videoların hiçbirinin kalitesi "iyi" veya "mükemmel" kategorilerinde değildir. GQS skorlamasına göre ise 99 videonun 81'i "düşük kalite", 16'sı "orta kalite" ve sadece 2'si "yüksek kalite" kategorisinde yer bulmuştur. DISCERN ve GQS ölçekleri arasında pozitif yönde bir korelasyon olduğu tespit edilmiştir (p<0.001). Araştırmamızın sonuçlarına göre, YouTube video paylaşım platformunda Türkçe dilinde yayınlanan kanal tedavisiyle ilgili videoların kalite ve güvenilirliklerinin yetersiz veya düşük düzeyde oldukları tespit edilmiştir. Kanal tedavisi hakkında daha kapsamlı ve doğru bilgi içeren ve mümkünse endodonti uzmanları tarafından hazırlanacak video içeriklerine ihtiyaç duyulmaktadır. Hazırlanacak videoların kalitesi uluslararası kabul gören ölçekler kullanılarak değerlendirildikten sonra sadece "yüksek kaliteli" videoların dijital platformlarda yayınlanmasının hastaların daha doğru bilgilendirilmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Anahtar sözcükler: Kanal tedavisi, İnternet, YouTube