Komşuluktan rekabete: Rusya'nın Avrupa siyaseti

Rus dış siyasetine özgü kavramlar ve bu siyasetin karşılaştığı problemler çerçevesinde Post Sovyet mekânın yeniden düzenlenmesini merkez-çevre ilişkilerine dair bir olgu olarak tartışan bu araştırma Rusya'nın Avrupa siyasetine odaklanmıştır. Bu siyasetin merkez noktası komşuluktan rekabete evrilmiştir. Rus dış siyasetinin Avrupa boyutunun evrimi ve yaşadığı dönüşümler hem Avrupa çalışmaları, hem Rusya çalışmaları hem de uluslararası ilşkiler displinlerinin kesiştiği bir noktada incelenebilir. Bu çok katmanlı araştırma, hâlihazırdaki uluslararası sistem içerisinde Rusya-AB veya Rusya-Avrupa komşuluğunun ve rekabetinin Rus dış siyasetinin alternatif güç merkezleri inşa etme misyonundan etkilendiğini ama Rusya'nın henüz AB'nin de dâhil olduğu Avrupa evrenselciliğiyle biçimlendirilen modern dünya sistemini dönüştürecek enstrümanları yeterince etkili hale getiremediğini öne sürmektedir. Bununla birlikte, Rusya'nın Avrupa siyaseti AB evrenselciliğini ve liberalizmini eleştirme ve yeni bir sistem veya düzen inşa etme söylemini Rus yanlısı uluslararası medya aracılığıyla daha güçlü bir şekilde gündeme getirmektedir. Her halükarda, Rusya'nın Avrupa siyasetinde bir dönüşüm meydana gelmiştir. Geçmişte de Rusya ile AB'nin merkez ülkeler arasında Avrupalılığın farklı yorumlanması zaman zaman söz konusu olmuştur. Çalışma bu yorum farkının üzerinde sık sık durmaktadır. Çalışmanın temel argümanı ve onu önceki literatürden ayıran şey Rusya'nın genel kanının aksine bölgesel bir merkez ülke olarak kendine has bir Avrupa anlayışını geliştirdiğidir. Bunu Pan-Avrupa mekanizmasına eleştiriler yönelterek gerçekleştirmektedir.