Konya Beyşehir Gölü sularında ağır metal kirliliğinin araştırılması

Beyşehir gölü, Konya ve Isparta illeri topraklarında bulunan, Türkiye'nin üçüncü büyük gölü ve en büyük tatlı su kaynağıdır. Bölgenin ana geçim kaynağı tarım, hayvancılık ve balıkçılıktır. Göl suyu; tarımda sulama, endüstride, içme suyu temininde, rekreasyon ve turizm de önemli bir yere sahiptir. Bunların yanı sıra havzada çeşitli ölçeklerde sanayi tesisleri de bulunmaktadır. Havza ekonomisi, ülke ekonomisiyle benzer bir dönüşüm geçirerek tarımsal odaklı bir yapıdan sanayiye doğru evrilme eğilimindedir. Havza çevresinde sanayi tesislerinin artmasıyla göl suyunda ağır metal kirliliği varlığını göstermiştir. Göl suyunun kullanımı, su kalitesinin düşmesi ve kirliliğin artması, kıyı şeridi belirleme zorlukları ve üst ölçekli planların olumsuz etkileri, yönetim ve planlama eksiklikleri havzadaki önde gelen sorunlardır. Beyşehir Gölü çevresinde silah fabrikalarının artışıyla arıtılmamış endüstriyel atıksuların artması ve tarımsal sulama sularının tesiri altındadır. Gölün trofik seviyesi, noktasal ve noktasal olmayan kirletici kaynakların etkisiyle negatif yönde değişmektedir. Çalışmada; Beyşehir Gölü'ndeki ağır metallerin oluşturduğu kirletici kaynakların su sistemlerine karıştığı 2 farklı nokta belirlenmiştir. İlk nokta olarak, Huğlu ve Üzümlü bölgelerindeki silah fabrikalarının deşarj yaptığı Büyükköprü Çayının göl suyuna karıştığı nokta seçilmiştir. İkinci nokta ise göl içerisinde seyrelmenin fazla olduğu nokta olarak belirlenmiştir. Bu belirlenen noktalardan mevsimsel (sonbahar, kış, ilkbahar) olarak numuneler alınmış ve göl suyunun analizleri yapılarak elde edilen sonuçlar Su Kirliliği ve Kontrolü Yönetmeliği (SKKY) kriterlerine göre değerlendirilmiştir. Örnekleme işlemleri sırasında bu istasyonlar Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) kullanılarak harita üzerinde belirlenmiştir. Analizlerde alkalinite, sıcaklık, çözünmüş oksijen, pH, iletkenlik ile ağır metaller (Fe, Al, Cd, Cr, Cu, Ni, Mn, As, Ag ile Zn) incelenmiştir. Amaç, göldeki metal kirliliği seviyelerini ve mevsimsel değişimlerini incelemekti. Sonuçlar, Fe > Al > As > Cu > Mn > Cr > Ni >Zn> Cd şeklinde azalan bir metal konsantrasyon profili göstermiştir. Bu durumun, bölgede silah sanayinde kullanılan alüminyum ve kromun varlığından kaynaklandığı tahmin edilmektedir.