Koroner ektazisi olan hastalarda plazma aterojenik indeksinin ektazisi olmayan hastalarla karşılaştırılması

ÖZET Koroner Ektazisi Olan Hastalarda Plazma Aterojenik İndeksinin Ektazisi Olmayan Hastalarla Karşılaştırılması Dr. Sezer Markirt, Uzmanlık Tezi, ADIYAMAN, 2024 Amaç: Bu tezin amacı, plazma trigliseridlerinin (TG) yüksek yoğunluklu lipoprotein kolesterol (HDL-C) düzeylerine oranının logaritması ile hesaplanan plazma aterojenik indeksinin(PAİ) koroner arter ektazisinin(KAE) öngörülmesindeki önemini, koroner arter ektazisi olan ve olmayan hastaları bu indeks açısından karşılaştırarak araştırmaktır. Yöntem: Çalışmamıza Adıyaman Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı'nda Ocak 2019 ve Eylül 2023 tarihleri arasında yapılan koroner anjiyografilerde izole KAE mevcut olan 70 hasta ve normal koroner arterlere(NKA) sahip olan 70 hasta olmak üzere toplam 140 hasta alındı. Hastaların demografik özellikleri, laboratuar bulguları karşılaştırıldı. Tüm vakaların rutin tetkiklerinden elde edilen lipid paneli ile plazma aterojenik indeksleri hesaplandı. Bulgular: Çalışmamızdaki koroner arter ektazisi mevcut olan hastaların 23(%32.9)' u kadın ve 47(%67.1)' i erkek hasta idi. Çalışmadaki popülasyonun yaş ortalaması 55.5±10.8 iken koroner arter ektazisi grubunun 56.8±10.5, normal koroner arterlere sahip hastaların 54.2±10.9 olarak ölçüldü. Demografik veriler incelendiğinde hipertansiyon ve diyabetes mellitus dışındaki diğer parametrelerde her iki grup arasında anlamlı fark saptanmamıştır. Plazma Aterojenik İndeksi koroner arter ektazisi olan grupta istatistiksel olarak anlamlı yüksek saptandı (0.50±0.20'ye karşı 0.65±0.22; p <0.001). Koroner ektazinin prediktörleri olan hipertansiyon, diyabetes mellitus, kreatinin yüksekliği ve plazma aterojenik indeksi ile yapılan çoklu değişkenli analizde plazma aterojenik indeksi daha anlamlı bulunmuştur. (OR= 5.384, 2.350-12.337, % 95 Cl, p <0.001) Sonuç: Çalışmamızın sonucunda, plazma aterojenik indeks KAE'li grupta normal koroner arterli gruba kıyasla istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. Ayrıca, plazma aterojenik indeks çok değişkenli analizlerde hipertansiyon, diabetes mellitus ve yüksek kreatinin düzeylerine kıyasla daha anlamlı bir belirleyici olarak bulunmuştur. Bu verilere dayanarak, plazma aterojenik indeks KAE için bir öngörücü olarak kullanılabilir. Anahtar Kelimeler: Koroner Arter Ektazisi, Plazma Aterojenik İndeksi