Kortikosteron ile oluşturulmuş sıçan depresyon modelinde vortioksetin ve Crocin 1'in koruyucu etkilerinin araştırılması

Depresyon ile ilgili olarak yapılan klinik ve deneysel hayvan çalışmalarında, depresyonun gerek tedavisi gerekse patofizyolojisinde çok farklılıklar gözlenebilmektedir. Stres hormonlarıyla ilgili reseptörlerin en yoğun olduğu bölge beyinde hipokampus alanıdır. Bu yüzden ratlarda kortikosteroidle deneysel stres ve depresyon oluşturduğumuz çalışmamızda Crocin I vevortioksetin uygulaması ile özellikle hipokampal bölgedeki nöral fonksiyonların korunması ve bu amaçla kullanılabilecek parametrelerin ölçüm ve değerlendirilmeleriyle antidepresan tedaviyi geliştirmede yeni hedefler saptanması amaçlandı. Çalışmada, 6 haftalık yaklaşık 200 gr ağırlığında 28 adet Sprague-Dawley cinsi erkek rat kullanıldı. Ratlar her bir grupta 7 rat olmak üzere dört gruba ayrıldı. Grup 1: Kontrol grubu altı hafta boyunca standart beslenme uygulandı. Grup 2: Otuz gün boyunca subkutan olarak (20 mg/kg ) kortikosteron ve 6. hafta sonuna kadar normal standart beslenme uygulandı. Grup 3: Kortikosteron uygulanmasından sonra 15. günde 20 mg/kg oral Crocin I başlanarak 6. hafta sonuna uygulandı, Grup 4: Kortikosteron uygulanmasından sonra 15. günde 10 mg/kg Vortioksetin başlanarak 6. hafta sonuna kadar uygulandı. Deney periyodun 6. haftasının tamamlanmasının ardından sıçanlar dekapite edildi, kan ve beyin dokusu alındı. Sıçanlardan alınan kan örneği, 30 dakika bekledikten sonra 4000 devirde 15 dakika santrifüj edildi, serum kısmı ayrıldıktan sonra biyokimya ve ELİSA çalışmak için ayrı tüplere konuldu. Depresyonlu grupta Agmatin, LPS ve NGF düzeyleri ölçüldüğünde kontrol grubuna kıyasla istatiksel olarak anlamlı düzeyde azalış gözlenirken tedavi gruplarında ise anlamlı bir artış tespit edilmiştir. IL-6, IL-10,TNF- α düzeyleri ölçüldüğünde istatiksel olarak anlamlı düzeyde artış gözlenirken tedavi gruplarında ise anlamlı bir azalış tespit edilmiştir. Depresyonlu grupta BDNF düzeyleri ölçüldüğünde kontrol grubuna kıyasla anlamlı artış gözlenirken tedavi gruplarından kortikosteron+ crocin 1grubunda anlamlı bir artış gözlendi. Depresyonlu grupta Glukoz, T.kolesterol, trigliserit, HDL, LDL düzeyleri ölçüldüğünde kontrol grubuna kıyasla istatiksel olarak anlamlı düzeyde artış gözlenirken Kortikosteron+ Vortioksetin tedavi grubunda ise anlamlı bir azalış tespit edilmiştir. IL-6, IL-10,TNF- α düzeyleri ölçüldüğünde istatiksel olarak anlamlı düzeyde artış gözlenirken tedavi gruplarında ise anlamlı bir azalış tespit edilmiştir. Kontrol grubu ile karşılaştırıldığında Kortikosteron grubunda CD68 immünreaktivitesinde istatistiksel olarak anlamlı bir artış saptandı (p=0,001). Kortikosteron grubu ile karşılaştırıldığında Kortikosteron+Crocin-1 (p=0,007) ve Kortikosteron +Vortioksetin (p=0,008) gruplarında istatistiksel olarak anlamlı bir azalma saptandı. Bununla birlikte Kortikosteron+Crocin-1 ve Kortikosteron+ Vortioksetin grupları arasında fark gözlenmedi (p=0,987). Örnekler, Biyokimyasal analizler için -20 ℃'de, ELİSA çalışmaları için -80 ℃'de muhafaza edildi. Biyokimyasal analizlerde serum glukoz, kolesterol, AST, ALT, VLDL, LDL, HDL, insülin ve C-peptid düzeyleri otoanalizörde ölçüldü. IL-6, IL-10, 1L-1Beta, NGF ve BDNF, Tümör nekrozis faktör (TNF-α) ve C reaktif protein (CRP) düzeyleri ELİSA kiti ile ölçüldü. Agmatin düzeyleri HPLC ile ölçüldü. Yine metabolik endotoksemiyi değerlendirmek amacıyla sıçanların serumlarında lipopolisakkarit düzeyleri ticari ELİSA kiti ile çalışıldı. Beyin dokusunda CD68 immunohistokimya yöntemi ile tespit edildi. Çalışmamızda stres ve depresyon tablolarında nörolojik hasarlar ve duygusal semptomlar ile klinik tabloda rol oynadığı düşünülen agmatin düzeylerinde kontrol grubuna göre kortikosteron verilen grupta anlamlı olarak azalma olduğu, Crocin 1 uygulanan grupta agmatin düzeylerinin ciddi bir artışla kontrol grubu değerlerine yakın olmasına karşın vortioksetin verilen gruptaki agmatin düzeylerinin kortioksteron grubu ile benzer olduğu gözlendi. Bu özellikle Crocin 1 uygulamasının, sentetik ilaç olan vortioksetine kıyasla daha faydalı olduğunu göstermesi açısından oldukça anlamlıydı.