Korunan alanlarda taşıma kapasitesinin belirlenmesi; sıklık tabiat parkı örneği

Çorum ilinde yer alan ve 2009 yılında Tabiat Parkı olarak ilan edilen Sıklık Tabiat Parkı'nın sosyal ve fiziksel taşıma kapasitelerinin belirlenmesi, bu çalışmanın ana hedefini oluşturmaktadır. Parkın doğal ve kültürel değerlerini gelecek nesillere aktaracak koruma ve kullanma dengesinin gözetildiği bir ziyaret yönetim modelinin oluşturulması amaçlanmıştır. Çalışma, dört temel aşamada yürütülmüştür. İlk aşamada, çalışma alanında saha araştırmaları gerçekleştirilmiştir. Ardından, ilgili literatür kaynakları titizlikle incelenmiş ve gerekli veriler toplanmıştır. Bu bağlamda, daha önce benzer çalışmaların gözden geçirilmesi ve Sıklık Tabiat Parkı'nın özelliklerinin detaylı bir şekilde gözlemlenmesi yer almıştır. Üçüncü aşamada, Sosyal Taşıma Kapasitesi (STK) değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme için Tabiat Parkı'nı ziyaret eden 402 kişi ile anket çalışması gerçekleştirilmiş, elde edilen veriler değerlendirilmiş ve STK hesaplanmıştır. Sonuçlar, Günübirlik Piknik Alanı-1 için STK'nin 2250 ziyaretçi/gün, Günübirlik Piknik Alanı-2 için STK'nin 1050 ziyaretçi/gün, Manzara Seyir Noktası için STK'nin ise 244 ziyaretçi/gün olduğu tespit edilmiştir. Son aşamada, Fiziksel Taşıma Kapasitesi (FTK) hesaplamaları yapılmıştır. Bu hesaplamalar, Tabiat Parkı'nın Günübirlik Kullanım Bölgeleri'nin FTK'sini, Manzara Seyir Terası'nın FTK'sini ve günübirlik rekreasyon aktivite alanlarının FTK'sini içermiştir. Günübirlik Kullanım Alanı-1 için FTK 6172 ziyaretçi/gün, Günübirlik Kullanım Alanı-2 için FTK ise 2880 ziyaretçi/gün olarak belirlenmiştir. Toplamda, parkın FTK'si 9052 kişi olarak hesaplanmıştır. Sonuç olarak, Tabiat Parkı'nın günlük ziyaretçi sayısı 325 iken taşıma kapasitesi 480 kişi olarak hesaplanıştır. Hesaplanan değere göre taşıma kapasitesinin aşılmadığı belirlenmiştir. Çalışmanın sonucunda veriler ışığında tabiat parkında tespit edilen eksikliklerin giderilebilmesi için önerilerin getirilmesinin yansıra ve sürdürülebilir ziyaret yönetim modeli de önerilmiştir.