Kısıntılı sulama şartlarında topraksız kültür ortamında farklı anaçlar üzerine aşılı Spil Karası sofralık üzüm çeşidinin fizyolojik ve vejetatif gelişmesine kaolin ve deniz yosunu (Ascophyllum nodosum) uygulamalarının etkileri

Sanayi devrimiyle birlikte hızla artmaya başlayan sera gazları, küresel ısınmayı tetikleyerek yeryüzünün ikliminde önemli bir sorun haline gelen değişimlere neden olmuştur. Bu değişimler dünyanın birçok bölgesinde farklı düzeylerde etkiler göstermiş ve diğer tarım kollarında olduğu gibi bağcılığı da etkilemiştir. Özellikle azalan yağış miktarı ve değişen yağış dağılımının bağcılığı birçok yönden etkileyeceği öngörülmektedir. Dünya bağ bölgelerinin genel olarak kurak ekolojilerde olması sebebiyle özellikle kurak ve yarı kurak tarım alanlarında, asmalarda verimliliği sınırlandıran başlıca faktörün su olduğu bildirilmektedir. Bu olumsuzlukları azaltmak amacıyla araştırmacılar, son yıllarda özellikle kuraklığın etkilerini hafifletmek için uygun bir çözüm bulmaya odaklanmışlardır. Bu amaçla, bu çalışmada tam ve kısıntılı sulama şartlarında, farklı anaçlara aşılı (1103 P, 5 BB ve 41 B) ve kendi kökü üzerinde yetiştirilen 'Spil Karası' üzüm çeşidinin kaolin ve deniz yosunu uygulamalarına fizyolojik ve vejetatif tepkileri araştırılmıştır. Çevre faktörlerinin etkilerini sınırlandırmak ve uygulamaların etkilerini daha doğru anlayabilmek amacıyla çalışma topraksız kültür ortamında (eşit hacimde torf ve perlit karışımı) örtü altı koşullarında gerçekleştirilmiştir. Elde edilen fizyolojik bulgulara göre, kısıntılı sulama ortamındaki aşılı ve aşısız asmalarda klorofil değerleri, yaprak oransal su içeriği ve stoma iletkenliği azalırken, yaprak sıcaklığı, malondialdehit miktarı ve hücre membran geçirgenliği artmıştır. Vejetatif parametreler dikkate alındığında ise, yaprak sayısı, alanı, yaş ve kuru ağırlıkları ile sürgün uzunluğu, sürgün çapı ve odunsu sürgün uzunluğunun kısıntılı sulama ortamında tüm asmalarda azaldığı belirlenmiştir. Kısıntılı sulama şartlarına kaolin ve deniz yosunu uygulamalarının birkaç istisna dışında asmalarda fotosentez verimliliğinde, fizyolojik sürecin daha iyi yönetilmesinde ve dolayısıyla asmalarda stresin etkisinin azaltılmasında olumlu etkiler gösterdiği anlaşılmıştır. Tüm parametrelerde kaolin ve deniz yosununun asmalarda fotosentetik verimliliği arttırmış ve asma fizyolojisi ile vejetatif gelişimini olumlu etkilemiştir. Çalışmada kullanılan anaçlar arasında, 1103 P anacının en iyi fizyolojik ve vejetatif performans gösteren anaç olduğu ve kurak şartlarda önerilebileceği anlaşılmıştır. Bunun dışında genel olarak en iyi sonuçlar sırasıyla aşısız asmalarda, 41 B ve 5 BB anacına aşılı asmalarda görülmüştür. Bu araştırmada, tam ve kısıntılı sulama ortamlarında 1103 P anacının, üzerine aşılı olan 'Spil Karası' üzüm çeşidinin genel özelliklerini belirgin şekilde olumlu etkilediği belirlenmiştir. Kaolin ve deniz yosununun tam ve kısıntılı sulama ortamlarında anaçlara bağlı olarak değişmekle birlikte benzer oranlarda olumlu sonuçlar verdiği belirlenmiştir.