Küçük devletlerin dış politikaları: Ermenistan örneği

Bu çalışmada küçük devlet kavramı bağlamında Ermenistan dış politika ve belirleyicileri incelenmiş ve bundan sonraki hedefleri, amaçları, stratejileri ve hamlelerinin neler olabileceği araştırılmıştır. Ermenistan'ın dış politika stratejilerinin ve araçlarının ve gelecekte ortaya çıkabilecek muhtemel yönelimleri değerlendirilmiştir. Böylece Türkiye'nin ve Azerbaycan'ın Ermenistan ile ilgili konularda dış politika yapımına katkı sağlayacak verilerin üretilmesi hedeflenmiştir. Ermenistan'ın hangi dış politika stratejilerini ve araçlarını kullanmakta olduğu bu stratejilerin ve araçların etkinliği, böylece Ermenistan'ın önümüzdeki dönemde izleyeceği dış politikalarının tespit edileceği düşünülmüştür. Bu çalışmada araştırmanın amaç ve hedeflerine hizmet edecek şekilde literatür taramasına dayalı nitel bir yöntem izlenmiştir. Bu bağlamda literatür taraması yapılmış, uluslararası belgeler araştırılmıştır. Ayrıca internet ortamında makale ve yayınlar taranmıştır. Sonuç olarak Ermenistan'ın önemli bir küçük devlet olduğu, diasporası güçlü ve etkili olduğu, küresel güçler olan Rusya ABD rekabetinde çıkar ilişkilerinin merkezinde yer aldığı AB'nin de ilişkilerini geliştirmeye çalıştığı ve bölgede en çok yardımın yapıldığı ülkelerden biri olduğu belirlenmiştir. Dış politika belirleyicileri arasında milli bir bilinç sağlayıcı olarak soykırım meselesini sürekli gündemde tutmaya çalıştıkları, Türkiye ile olan sınırını tanımadığı, Azarbaycan ile ezeli bir rekabet ve düşmanca ilişkiler içinde bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır. Türkiye ile Ermenistan ilişkilerinde, çözülemeyecek sorunlar gibi görülen soykırım meselesi tarihçilere bırakıldığında, Ermenistan'nın sınırı tanımamasıyla ilgili ulusal hukuku hiçe sayan, keyfı düşüncesi gözardı edildiğinde, ikinci Karabağ savaşından sonra toprakların gerçek sahibi olan Azerbaycana Karabağ toprakları verildiğinde Türkiye Ermenistan sınır kapısı açılarak ticaret gelişmiş olacak ve böylece iki ülke arasında işbirliği sağlanmış olacaktır.