Kuluçkalık yumurtalarda propolis ve kekik eterik yağının bio fumigant olarak kullanımının mikrobiyolojik yük, kuluçka ve besi performansı özelliklerine etkisi

Bu araştırma, kuluçkalık yumurtaların dezenfeksiyonunda kimyasallara alternatif olabilecek kekik uçucu yağı ve propolis kullanımının, yumurta kabuk yüzeyindeki mikroorganizma yoğunluğu, kuluçka parametreleri ve çıkış sonrası besi performansı üzerine etkilerinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Araştırma materyali 2160 adet kuluçkalık yumurta özel bir işletmeden 29 haftalık yaştaki Ross-308 damızlık tavuklardan elde edilmiştir. Yumurtalar yedi gruba ayrılmış ve daldırma yöntemiyle kekik uçucu yağının (Origanum onites L.) iki dozu (8 ve 16ml/l -T1 ve T2), propolisin iki dozu (%10 ve 20 - P1 ve P2), negatif kontrol grubu olarak etil (E) ve izopropil alkol (P), pozitif kontrol grubu olarak formaldehit (F) ile dezenfekte edilmişlerdir. Propolis ve kekik uçucu yağı uygulamalarından sonra başlangıç mezofolik bakteri yükü (6.59), koliform (5.30), E.coli (3.66), Staphylococcus (7.10), küf-maya (2.71), Pseudomonas (2.78) seviyeleri önemli düzeyde azalmıştır (log kob/yumurta). Salmonella; P1 ve P2 gruplarında 0. günde saptanmış, embriyonik gelişimin 1. ve 18. günlerinde hiçbir grupta saptanmamıştır. Yumurta ağırlık kaybı (%) değerleri sırasıyla T1'de 10.13, T2'de 9.96, E'de 10.11, P'de 10.42, F'de 10.61, P1'de 8.91 ve P2'de 8.69 olarak saptanmıştır (P<0.05). Kuluçka faaliyeti sonunda 630 adet civciv 5 haftalık besi programına alınmıştır. Toplam ölüm oranının % 4.13 olduğu ve P'de % 1.27 olarak saptanmıştır. 5. hafta canlı ağırlık değerleri sırasıyla T2 (2468.51g), P1 (2453.24g), P2 (2445.12g), T1 (2367.44g), P (2359.45g), E (2340.06g) ve F (2298.10g) elde edilmiştir (P<0.05). 5. hafta yemden yararlanma oranı bakımından en iyi sonuçlar T1'de 1.420 ve T2'de 1.429 olarak tespit edilmiştir. Yenilmeyen iç organ, kalp (dişilerde), abdominal yağ, taşlık, sağ but, sırt, karkas ağırlık değerleri açısından uygulamalar arasındaki farklılıklar önemli bulunmuştur (P<0.05). Anahtar kelimeler: Kuluçkalık yumurta, dezenfeksiyon, propolis, kekik yağı, karkas parametreleri