Kur'an-ı Kerim'de helâl-haram kavramları

Kur'an-ı Kerim'in helâl ve haram konusundaki yaklaşımını incelediğimizde onun, bu kavramların insan hayatında önemli bir yeri olduğunu açıkça görürüz. Bu konuda inananların, bireysel-toplumsal, itikâdi-ameli, kavlî-fiili ve ahlâkî, kısaca hayatın hemen her alanında uymaları gereken birtakım kurallar olduğu aşikardır. Bu kurallar bütününde helâl ve haram kavramları her zaman ön plandadır ve belirleyici rol sahibidirler. Kurân bu konuda yelpazeyi geniş tutmuş, bireysel ibadetlerden toplumsal ibadetlere, aile içi ilişkilerden toplumsal ilişkilere, dinler arası ilişkilerden ülkeler arası hukuka ana hatlarıyla değinirken onayladıkları inananlar için kapsayıcı kavram olarak helâl kavramıyla ifade edilirken yasaklanan ilişkiler ise haram kavramıyla ifade edilmektedir. Kurân verilerine baktığımızda, helâl sahası geniş tutulmuş haramlar ise sınırlı sayıda olduğunu görmekteyiz. Ayrıca haramların bir kısmı, kendisi helal olan bir şeyin başka bir sebebe bağlı olarak geçici veya ebedi haram durumuna dönüştüğünü görmekteyiz. Yine az da olsa tersi bir durumun belli şartlar oluştuğunda meydana geldiğini görmekteyiz. Kur'an helâl ve haram koyma yetkisinin Allah'ta olduğunu beyan ederek böyle hassas bir konuda hatâya meyilli insanoğlunun bu konuda dikkatli olması gerektiğini vurgulamaktadır. Son olarak, Kur'an bütünlüğünü ve ilgili ayetlerin bağlamını göz önünde bulundurarak, helâl haram dengesinin son tahlilde insanların yararına olduğu görülmektedir. Anahtar Kelimeler: Helâl, Haram, Günah, Sevap, Temiz, Pis, Emir, Nehiy