Kuzey Kafkasya Özerk cumhuriyetleri bağlamında Rus dış politikası

Rusya Federasyonu'nun dıs politikası, hem ülke içi belirsizlikler hem de uluslararası ortamdaki degismenin etkisiyle farklı egilimler göstermistir. ki kutba dayalı sistemin sona ermesi ve tek süper güç olarak ABD'nin ortaya çıkması ile sekillenen dünyada Sovyetler Birligi'nin varisi olarak kurulan Rusya Federasyonu, kuruldugu ilk yıllarda siyasi belirsizlikler ve ekonomik zorluklar yasamıstır. ktidarda bulunan kadroların da etkisiyle Batı'ya yönelen dıs politika anlayısı ülkedeki durumu degistirmemistir. Yakın Çevre Doktrini ile birlikte terk edilen Atlantikçi görüs, yerini Avrasyacı dıs politikaya bırakmıstır. Eski Sovyet toprakları üzerindeki nüfuzun devamı arzusu ve bu bölgenin hayat sahası olarak kabul edilmesi, Rusya'nın bu bölgede daha etkin hareket etmesini beraberinde getirmistir. Putin'in iktidara gelisiyle ülke içinde gerçeklestirilmeye çalısılan merkezilesme ve yakın çevrede kontrolün elde tutulması, Rusya'nın ayakta kalması ve eski gücüne kavusması açısından önemlidir. Ulusal güvenligin saglanmasında da yakın çevrenin önemi büyüktür. Özellikle Kafkasya bölgesi, Rusya Federasyonu'nun kendisine yönelebilecek tehditlere karsı kontrol altında tutmak istedigi bir tampon bölgedir. Kafkasya'nın kuzey ve güneyindeki sorunlarda Rusya'nın yaklasımı kendi toprakları içinde kalan Kuzey Kafkasya'da ayrılıkçılara karsı ödünsüz, sert bir tutum; sınırları dısındakilere karsı ise ilgili devletler aleyhinde kullanabilecegi kozlar olarak ortaya çıkmıstır. Çeçen sorununda izledigi sert politikalar nedeniyle bölge ülkeleriyle ve Batı ile sorunlar yasansa da Rusya'ya karsı somut bir adım atılamamıstır. Rusya'nın Kafkasya'nın bagımsız ülkelerindeki sorunlarda izledigi tahrik edici politikalar bölgede denetimin elinde olması amacına yöneliktir. Dıs politika önceliklerinde ilk sırada yakın çevrenin yer alması, konumu ve barındırdıgı sorunlar itibariyle Kafkasya bölgesini Rusya Federasyonu'nun dıs politikasında öne 156 çıkarmaktadır. Enerjinin dıs politikada belirleyici olmaya basladıgı bu dönemde Kafkasya'nın önemi daha da artmaktadır. Ancak, 11 Eylül'den sonra terörizmi gerekçe göstererek Çeçenistan'da daha rahat hareket etmeye baslayan Rusya, aynı sebeplerle ABD'nin bölgeye girisine engel olamamıstır. ABD'nin bölge ülkelerine yakınlıgı, elde ettigi üsler Rusya aleyhine gelismelerdir ve önümüzdeki dönemde Kafkasya ve Karadeniz, iki devlet arasında önemli bir çekisme alanı olacaktır. Dıs politikasında Batı ile iliskileri bozmadan Asya'da da birtakım ittifaklar içinde yer alan Rusya, Avrasya adı verilen zengin cografyada bölgesel bir güç olma yolunda hareket etmektedir. Dünya siyasetinde çok kutuplu sistemi savunmakta ve bu sistem içinde yerini almak istemektedir. zledigi çok yönlü dıs politika Rusya'ya bu amacında yardımcı olacaktır. Genis topraklarıyla, nüfusuyla, zengin enerji kaynaklarıyla, nükleer gücüyle gözardı edilemeyecek bir güç olan Rusya Federasyonu, bu niteligiyle daha saglam temeller olusturarak gücünü pekistirecektir.