Kuzey Kıbrıs’taki Genç Yetişkinlerin Toplumsal Cinsiyet Rollerine İlişkin Tutumları: Gazimağusa Örneği

ÖZ: Bu çalışmada Kuzey Kıbrıs’taki genç yetişkinlerin toplumsal cinsiyet rollerine yönelik tutumlarını saptamak ve bu tutumları etkileyen değişkenleri ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. Araştırmada verilerin toplanması için Toplumsal Cinsiyet Algısı Ölçeği ve Demografik Bilgi Formu kullanılmıştır. Formlar katılımcılara internet aracılığıyla ulaştırılmıştır. Araştırmanın örneklemi Gazimağusa bölgesinde ikâmet eden 18-25 yaş aralığındaki kişilerden oluşturulmuştur. Çalışmaya toplamda 500 kişi katılmıştır. Katılımcılara kartopu örnekleme yöntemiyle ulaşılmıştır. Katılımcıların 153 (% 30,6)’ü 18-21, 347 (%69,4)’si 22-25 yaş aralığında dağılım göstermiştir. Cinsiyete göre dağılıma bakıldığında ise araştırmanın örneklemi 314 (%62,8)’ü kadın, 177 (%35,4)’si erkek ve 9 (%1,8)’u diğer bireylerden oluşmuştur. Genç yetişkinlerin toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumları cinsiyet değişkenine göre incelendiğinde kadın katılımcılar ile erkek katılımcılar arasında anlamlı bir fark (p<0,05) bulunmuştur. Bu fark bireylerin eğitim düzeyleri ile ilgili değişkende de saptanmıştır. Bulgulara bakıldığında eğitim düzeylerine göre de bireylerin tutumları arasında belirgin bir fark görülmüştür (p<0,05). Bunların yanında çalıştığını belirten katılımcılar ile çalışmadığını belirten katılımcılar arasında da anlamlı düzeyde fark (p<0,5) bulunmuştur. Bunlara ek olarak medeni durumu evli olan kişiler ile bekâr olan kişiler arasında da anlamlı bir fark (p<0,5) tespit edilmiştir. Ancak araştırmanın diğer değişkenlerine bakıldığında; yaş değişkeninde, 18-21 yaş aralığındaki katılımcılar ile 22-25 yaş aralığındaki katılımcılar arasında önemli bir fark tespit edilememiştir. Bu bulguya benzer biçimde birlikte yaşanılan kişiye göre analiz edilen tutumlar incelendiğinde de; üç kategori arasında da -eşiyle yaşayan, yalnız yaşayan ve ebeveyn ile yaşayan- kayda değer bir fark görülmemiş; hanede kiminle yaşandığının tutumları etkileyecek düzeyde bir faktör olmadığı saptanmıştır. Sonuç olarak Kuzey Kıbrıs’taki genç yetişkinlerin toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumları, çok belirgin bir düzeyde olmamakla beraber, olumlu yönde bulunmuştur. Buradan yola çıkarak toplumsal cinsiyet algısını eşitlikçi yönde dönüştürmek için eğitim müfredatlarına Toplumsal Cinsiyet Eşitliği ile ilgili dersler dahil edilmelidir. Bunun yanında toplumu bu konuda bilinçlendirmek ve toplumun her kesimindeki bireylerin zihniyetini eşitlikçi bir anlayışa dönüştürmek için seminerler gerçekleştirilmeli, Toplumsa Cinsiyet Eşitliği konusunda hazırlanan projeler hayata geçirilmelidir. Anahtar Kelimeler: Toplumsal Cinsiyet, Toplumsal Cinsiyet Rolleri, Ataerkillik, Toplumsal Cinsiyet Eşitliği