Kızılçam, Karaçam ve Sarıçam'ın ticari ve ticari olmayan biyokütle miktarlarının belirlenmesi

Kızılçam (Ünsal 2007), sarıçam (Atmaca 2008) ve karaçam (Çakıl 2008) toprak üstü biyokütle tabloları hazırlanırken dal odunlarında herhangi bir ayrıma ve sınıflandırmaya gidilmemiş dal odunları bütün olarak ele alınmıştır. Bu çalışmada ise ilgili türler ticari ve ticari olmayan bileşenler ayrılmış, gerekli ölçüm ve değerlendirmeler bu ayrım kapsamında yapılmıştır. Örnek alanların seçiminde çalışmanın başarısı ve verimini arttırmak amacıyla ekolojik, ekonomik ve teknik imkanlar göz önünde bulundurularak daha önce yapılan biyokütle çalışmalarındaki alanlara gidilmiş, bireyler çap sınıflarına dağıtılarak seçilmiştir. Bunun için öncelikle canlı, tepesi sağlam, tek gövdeli, sağlıklı özellikte olmasına özen gösterilen ağaçların göğüs yüksekliği çap (d1.30) değerleri belirlenmiştir. Alandaki çap ölçümü ardından 10-20 cm, 21-30 cm, 31-40 cm ve 40 cm'den büyük olmak üzere 4 çap sınıfının her birine ait 10 ar adet ağaç belirlenmiştir. Yine her bir ağacının dalları çapı 4 cm'ye eşit ve büyük olan dallar; kalın dal, çapı 4 cm'den ince olan dallar; ince dal olarak, ayrı ayrı kümelenmiş ve tartılmıştır. Kesitleri alınan ve arazide kümelenmiş dalların ölçümü yapılan her bir ağaçtan yeteri kadar dal ve ibre örnekleri alınarak dalların kabukları soyulmuştur. Alınan her bir örnek kesitin ve dal örneğinin kabukları ayrılarak, odun ve kabuk yaş ağırlığı belirlenmiştir. Dal ve ibre örneklerine ait yaş ağırlıklarda ayrı ayrı saptanmıştır. Daha sonra laboratuvarda bütün örneklerin fırın kurusu ağırlıkları belirlenmiştir. Ölçümü yapılan örnek ağaçların her bir bileşeninin ayrı ayrı ve tüm ağaç olarak tek ağaç yaş ve fırın kurusu ağırlık değerleri belirlenmiştir. Tek girişli ağırlık tabloları oluşturmak amacıyla, göğüs çapı-bileşenlerin ağırlık değerleri ile ilişkiye getirilmiş ve ilişkiyi en iyi yansıtan modeller saptanmıştır. Çift girişli ağırlık tabloları oluşturmak için, göğüs çapı ve boyu ile ağaç bileşenlerin ağırlık değerleri ilişkiye getirilmiş ve ilişkileri en iyi yansıtan model seçilmiştir.Anahtar Sözcükler: Biyokütle, Sarıçam, Karaçam, Kızılçam