Lise öğrencilerinin lise-I fonksiyonlar konusundaki kavram yanılgılarının belirlenmesi

Bu çalışma; Lise öğrencilerinin lise-1 fonksiyonlar konusunda sahip oldukları kavram yanılgılarını tespit etmek ve tanı koyucu test geliştirmek amacıyla yapılmıştır. Çalışma iki aşamadan oluşmaktadır. Çalışmanın birinci aşamasını tam koyucu testin geliştirilmesi ve pilot çalışması, ikinci aşamasını ise geliştirilen testin uygulanması ve elde edilen verilerin analizi oluşturmaktadır. Birinci aşamada lise -1 matematik müfredatında yer alan fonksiyonlar konusunda; Trabzon Of Ulusoy Lisesi' nde araştırmacı öğretmen yöntemiyle sınıf içi gözlemlerinden, Mersin'deki üç okullarda görev yapan 8 matematik öğretmeniyle yapılan mülakatlardan sonra tam koyucu teşhis testi geliştirildi. Geliştirilen testin pilot uygulanmasından elde edilen verilerle; testin madde analizi ve 15 öğrenciyle yapılan mülakatlarla teste son şekli verildi. İkinci aşamada geliştirilen teşhis testi Mersin'de ve Trabzon'da 4 lisede bulunan toplam 188 öğrenciye uygulanmıştır. Değerlendirme sonucunda öğrencilerin Iise-1 fonksiyonlar konusunda birçok kavram yanılgılarının olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin sahip olduğu önemli kavram yanılgıları; Öğrenciler fonksiyonları, bağıntılarından edindikleri bilgi yapılarıyla değerlendirerek, verilen iki kümenin kartezyen çarpının her alt kümesinin bir fonksiyon olabileceği düşünüyorlar. Öğrenciler tanım, değer ve görüntü kümelerini birbirine karıştırarak, görüntü kümesini değer veya tanım kümesi olarak değerlendiriyorlar. Verilen bir grafiğin fonksiyona ait olup olmadığım, derslerde sıklıkla vurgulanan belirli prototip örneklerle karşılaştırarak değerlendirmektedirler. Fonksiyonun terslerini, aynı fonksiyonun kuralının çarpmaya göre tersi olarak belirtiyorlar. Örten fonksiyonla içine fonksiyonu birbirine karıştırarak, içine fonksiyonu örten olarak algılıyorlar. Sabit fonksiyonu fonksiyon kategorisinde değerlendirmiyorlar. Bu bulgular ışığı altında lise öğrencilerinin lise-1 fonksiyonlar konusunda kavram yanılgılarının olduğuna karar verilmiştir. Bu açıdan matematik eğitiminin her aşamasında tam koyucu testlerin kullanılarak öğrencilerin kavram yanılgıları belirlenmeli ve buna uygun öğretim teknikleri ve materyaller geliştirilmelidir. Geliştirilen teşhis testinin geçerlilik ve güvenilirlik bakımından iyi olması nedeniyle okullarda kullanılabilirdir. Böylece öğrencilerin kavram yanılgıları belirlenerek, matematiksel kavramların daha iyi öğretilmesi için gerekli materyaller, teknikler ve yöntemler geliştirilmesi sağlanacaktır. Anahtar Kelimeler : Kavram Yanılgısı, Fonksiyon Öğrenimi ve Kavramsal Öğrenme