Lise Öğretmenlerinin Toplumsal Cinsiyet Eşitliğine İlişkin Bakış Açılarının İncelenmesi: Bülent Ecevit Anadolu Lisesi Örneği

ÖZ: Bu araştırmada, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Millî Eğitim Bakanlığına bağlı Lefkoşa bölgesinde bulunan Bülent Ecevit Anadolu Lisesi’nde (BEAL) görev yapan öğretmenlerin toplumsal cinsiyet eşitliğine dair tutumlarının ve algılarının belirlenmesi hedeflenmiştir. Ayrıca, amaç öğretmenlerin tutum ve algıları üzerinde cinsiyet, yaş, eğitim durumu, medeni durum ve hizmet yılı gibi değişkenlerin etkisini incelemek ve elde edilen sonuçlar doğrultusunda çözüm önerileri getirmektir. Yapılan bu araştırma, nicel yönteme dayalı tarama modelinde gerçekleştirilmiştir. Uygun örnekleme yöntemiyle araştırmanın çalışma grubunu BEAL’de görev yapan öğretmenler oluşturmuştur. Araştırma verilerinin toplanması için Zeyneloğlu ve Terzioğlu tarafından geliştirilen “Toplumsal Cinsiyet Tutum Rolleri Ölçeği” ve bununla birlikte demografik bilgi formu kullanılmıştır. Ölçeğin uygulanması konusunda Millî Eğitim Bakanlığından gerekli izinler alındıktan sonra Google form aracılığı ile çevrimiçi hale getirilerek BEAL’de görev yapan bütün öğretmenlere iletilmiştir. Elde edilen verilerin analizinde frekans, yüzde, ortalama gibi betimsel istatistikler ile t-testi ve ANOVA testleri kullanılmıştır. Yapılan analizlerde, araştırmanın değişkenleri arasında anlamlı farklılığa neden olan temel değişkenlerin cinsiyet, yaş ve hizmet yılı olduğu tespit edilmiştir. Bunlara ek olarak öğretmenlerin eğitim durumu ve medeni durum değişkenlerinin cinsiyetçi tutum ve algılar üzerinde anlamlı farklılıklar oluşturmadığı ortaya çıkartılmıştır. Cinsiyet bağımsız değişkeninin “Genel cinsiyet rolü”, “Evlilikte Cinsiyet Rolü”, “Geleneksel Cinsiyet Rolü” ve “Erkek Cinsiyet Rolü” alt boyutları üzerinde istatistiksel açıdan anlamlı farklılık oluşturduğu, “Geleneksel Cinsiyet Rolü” ve “Erkek Cinsiyet Rolü” alt boyutlarında yaş değişkeninin anlamlı bir farklılık oluşturduğu tespit edilmiştir. Medeni durum ve eğitim durumu bağımsız değişkenlerinin, araştırmada incelenen alt boyutlara istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık oluşturmadığı tespit edilmiştir. Araştırma sonuçları doğrultusunda, okullarda tüm paydaşlara toplumsal cinsiyet eşitliğine yönelik bilgi ve farkındalık düzeylerini geliştirmek için bilinçli şekilde hazırlanmış eğitim programlarının, seminerlerin hizmet içi kursların ve toplumsal cinsiyet eşitliği projelerinin, hayatın tüm kesimlerine uygulandığı etkinliklerin düzenlenmesi önerilmiştir.