Lojistik maliyet yönetiminde optimizasyonla sağlanan etkinlik artışının işletmelerin finansal yapısı üzerindeki etkisinin taşıma maliyetleri yönünden incelenmesi

Lojistik, bir ürünün hammadde ve malzeme tedarik aşamasından tamamlanarak mamul hale gelmesi, pazarlanması ve dağıtımı aşamasına kadar geçen süreçte, arz ve talep noktaları arasında ortaya çıkan her türlü destek faaliyeti olarak tanımlanmaktadır. Tanıma göre lojistik, süreç bakımından; tedarik, üretim ve dağıtım lojistiği olmak üzere üçe ayrılmaktadır. Tüm lojistik süreçlerinde yürütülen başlıca faaliyetler; taşıma, depolama, elleçleme, sipariş işleme ve bilgi yönetimi, stok yönetimi ve bunların dışında kalan diğer destek faaliyetleri şeklinde sıralanabilir. Ancak bu faaliyetler içinde %50-65'lik payı elinde bulunduran taşıma faaliyeti öne çıkan başlıca lojistik faaliyeti olmaktadır. Taşıma; satın alınan hammadde, malzeme veya üretimi tamamlanmış mamullerin bir yerden başka bir yere akışı, fiziksel olarak hareket ettirilmesi olarak tanımlanabilir. Tedarikçisinden satın alınan ürünlerin işletme stoklarına getirilmesi, stoktaki ürünlerin üretime sevki ve üretimi tamamlanan mamullerin depo/depolara taşınması ya da müşteriye teslimatı taşıma faaliyetinin kapsamını oluşturur. Taşıma faaliyeti sırasında katlanılan parasal fedakarlıklar, taşımanın maliyeti olarak ifade edilirken taşınan ürünlerin niteliği, hangi hızla taşınacağı ve taşıma hizmetinin kalitesi gibi etkenler taşıma maliyetleri üzerinde önemli olabilmektedir. 220 Taşıma faaliyetinin etkinliğini artırmak amacıyla optimizasyona başvurulması halinde, taşıma maliyetleri azalır ve buna bağlı olarak karlılık artar. Taşıma faaliyetindeki etkinlik artışı, artan karlılık nedeniyle işletmelerin finansal yapıları üzerinde de etkili olmaktadır. Optimizasyonun işletmelerin finansal yapısı üzerindeki etkisi ile ilgili olarak, gelir tablosunun karlılık unsurlarında doğrudan ve sağlanan tasarruf miktarı kadar artış olurken, bilançoda yalnızca dönem net karı kaleminde, dolaylı ve vergi karşılığının etkisi nedeniyle (sağlanan tasarruf çarpı vergi oranı kadar) daha az artış olmaktadır. Anahtar Sözcükler: 1. Lojistik Maliyetler 2. Taşıma Faaliyeti 3. Etkinlik 4. Optimizasyon 5. Finansal Yapı