Malatya Kuluncak bölgesi kaya kalitesi tayini ve zemin sıvılaşmaları

Türkiye, coğrafi konumu nedeniyle farklı fay hatlarına sahiptir. Kuzey Anadolu Fay Hattı, Doğu Anadolu Fay Hattı, Batı Anadolu Fay Hattı ve Güney Anadolu Fay Hattı gibi birçok büyük fay hattı Türkiye'nin fay hatları arasında yer alır. Bu fay hatları, Türkiye'nin neredeyse tamamında deprem riski yaratan büyük kırılma hatlarıdır. Doğu Anadolu Fay Hattı, Türkiye'nin en uzun fay hatlarından biridir ve Türkiye'nin doğusunda uzanmaktadır. Bu fay hattı, 1983'ten bu yana 6 büyük depremle bilinmektedir. Bunlardan bazıları, 2011 Van Depremi, 2020 Elazığ Depremi ve 2023'te yaşanan Gaziantep ve Kahramanmaraş depremleridir. Bu fay hattının en yıkıcı depremlerinden biri olan 2011 Van Depremi, binlerce insanın ölümüne neden olmuştur. Zemin sıvılaşması ya da zeminde sıvılaşma, yeraltı su seviyesi altındaki tabakaların geçici olarak mukavemetlerini kaybederek, katı yerine viskoz sıvı gibi davranmalarıdır. Sıvılaşma, deprem gibi dinamik yüklemeler altında gevşek daneli zeminlerde görülen bir olaydır. Bu tez çalışmasında Dünya genelindeki büyük depremlerin etkisiyle oluşan deprem hasarları ve zemin sıvılaşması üzerine yapılan çalışmalar incelenmiştir. Örneğin, Tayvan'ın en kötü depremlerinden biri olan 1999 Chi Chi depreminde meydana gelen sıvılaşma, 1993 Japonya Hokkaido limanında yanal yayılma nedeniyle oluşan hasar, California'da Most Landing depremindeki yanal yayılma, 1995 Kobe limanındaki hasar, 1991 Kosta Rika depreminde oluşan hasarlar, 1990 Lozan depreminde oluşan hasarlar, 1994 Northridge depremi sonrası meydana gelen hasarlar, 1990 Bakugan Filipinler depreminde oluşan hasarlar, 1993 Guam depremi ile oluşan hasarlar, 1995 Manzanilo Meksika depremi ile oluşan hasarlar incelenmiştir. Bu tez çalışmasında ayrıca, Büyük depremler neticesinde ülkemizdeki zemin sıvılaşmasının önemi de incelenmiştir. Örneğin, Türkiye'de 1999 Kocaeli depreminde Adapazarı'nda meydana gelen zemin sıvılaşması, 2011 Van depremi Erciş'e bağlı Çelebibağı beldesinde Kumluk mevkiinde yaşanan sıvılaşma, Elazığ'da 17 Şubat 2023 tarihinde Yol Üstü ve Uzunova köylerinde görülen zemin sıvılaşması, 6 Şubat 2023 depremleri sonrasında Antakya'da Gölbaşı ve Türkoğlu bölgelerinde meydana gelen zemin sıvılaşması incelenmiştir. Ayrıca, 6 Şubat 2023 depremleri sonrasında TOKİ'nin yeniden yaşam alanlarının inşası çalışmalarından biri olan Malatya Kuluncak ilçesinde yapılacak konutların zeminleri incelenmiş, zeminden alınan numunelerin kaya kütle sınıflandırması (RQD) değerlendirmesi yapılarak zemin yapısı hakkında bilgi edinilmiştir.