Çocuk kitaplarinda kullanilan dilin Türkçe cdi ile belirlenen gerçek dil ile uyumu/uyumsuzluğu

Uygun yaş seviyesi için yapılan kitap seçiminin, çocukların sözcük ve dilbilgisi edinimine büyük etkisi ve önemi vardır. Çocuk kitaplarında, çocuğun sözcük ve dilbilgisi seviyesinin üzerinde kullanılan dil, çocuklara kitap okumanın faydalarını ortadan kaldıracaktır. Bu nedenle bir çocuk kitabı seçmek için, çocuğun kullandığı dilin farkında olmanın büyük önemi vardır. Bu çalışmanın ilk amacı, 0-3 yaş çocukları için yazılmış ve dört farklı yayın evinden seçilmiş on üç çocuk kitabında kullanılan sözcüklerin 8-30 aylık çocukların Türkçe CDI ile belirlenen sözcük dağarcıklarıyla eşleşip eşleşmediklerini ortaya koymaktır. Bu çalışmanın diğer amacı, çocuk kitaplarında kullanılan dilbilgisi yapılarının 16?30 aylık çocukların kullandıkları dilbilgisi yapılarıyla eşleşip eşleşmediğini araştırmaktır. Buna ek olarak, bu çalışma ayrıca çocukların kelime dağarcığı genişledikçe, üretebildikleri dilbilgisi yapılarında bir artış olup olmadığını araştırmayı amaçlamaktadır.Terminoloji ve tanımlara değindikten sonra, çocukların sözcükleri anlama ve üretmeleri, sözcük ve dilbilgisi edinimleri ve çocuklara kitap okumanın katkılarıyla ilgili literatüre odaklanıldı. Çalışma ayrıca veri toplama aracı olan CDI'ın tarihçesine de değindi. Türkçe CDI bir ebeveyn rapor etme yöntemidir, bu yüzden CDI'ın Türkçe uyarlamaları ebeveynlere dağıtıldı ve onlardan çocuklarının sözcükleri anlamaları ve üretmelerini göz önünde bulundurarak sözcük kontrol listelerini doldurmaları istendi.Sonuçlar gösteriyor ki, ses efektleri, oyuncaklar, vücut bölümleri, küçük ev aletleri, mobilyalar ve odalar, insanlar, eylemler ve yer bildiren sözcükler kategorilerindeki sözcüklerin hem seçilen kitaptaki sözcüklerde hem de Türkçe CDI ile belirlenen çocukların sözcük haznesinde bulunduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte, çocuk kitaplarında bulunan hayvanlar, araçlar, kıyafetler, evin dışı ile ilgili sözcükler, zamanla ilgili sözcükler, tanımlayıcı sözcükler, zamirler, soru sözcükleri ve miktar bildiren sözcükler kategorilerindeki sözcükler, çocukların ürettikleri sözcüklerle eşleşmemektedir.Genel bir değerlendirmede sonuçlar gösteriyor ki, çocuk kitaplarında kullanılan dilbilgisi yapıları, 16?30 aylık çocukların ürettikleri dil bilgisi yapılarıyla eşleşmemektedir. Çocuklar tarafından sıklıkla kullanılan ancak kitaplarda bulunmayan olumsuzluk eki, ettirgen, etken yapı, öneri ve görülen geçmiş zamanın rivayeti gibi dil bilgisi yapılarıyla da karşılaşılmıştır.Son olarak, 16?30 aylık çocukların sözcük dağarcığı ve kullandıkları dilbilgisi yapıları arasındaki ilişki araştırıldı. Sonuçlar gösteriyor ki çocuklar yaşça büyüdükçe ve kelime haznelerini genişlettikçe, kullandıkları dilbilgisel eklerin sayısı artmaktadır.Anahtar Kelimeler: Anlanan sözcük haznesi, söylenen sözcük haznesi, dilbilgisel görevi olan sözcükler, Türkçe CDI.