Mediastinal hodgkin lenfoma tanılı hastalarda farklı tedavi planlama tekniklerinin dozimetrik olarak değerlendirilmesi

Bu çalışmanın amacı; Mediastinal Hodgkin Lenfoma tedavisinde kullanılan 3BKRT ve VMAT tedavi planlama tekniklerinin, hedef yapıyı sarması ve kritik organ dozlarının incelenmesi yanı sıra bu tedavi tekniklerinin uygulanabilirliği açısından karşılaştırılmasıdır. Lenfomalar, lenfositler olarak adlandırılan beyaz kan hücrelerinde başlayan kanserlerdir. Lenfomalar, Hodgkin Lenfoma (HL) ve Non-Hodgkin Lenfoma (NHL) olmak üzere iki gruba ayrılırlar. Lenfomanın türüne, aşamasına ve diğer faktörlere bağlı olarak lenfomalı hastalar için tedavi seçenekleri kemoterapi, radyoterapi, immünoterapi, yüksek doz kemoterapi ve kök hücre nakli şeklindedir.Hodgkin lenfoma için ana tedavi yöntemi, kemoterapi ve radyoterapidir. Belirli durumlara bağlı olarak bu tedavilerden birisi veya ikisi birlikte kullanılabilir. Mediastinal Hodgkin Lenfoma, Lenfoma kanseri içerisinde görünen bir kanser türü olup radyasyon tedavisi (radyoterapi) bu hastalıkların tedavisinde önemli bir yer tutmaktadır. Gelişen teknoloji ile birlikte 3BKRT tekniğinin yanı sıra yeni tedavi planlama tekniklerinden Yoğunluk Ayarlı Radyoterapi (YART)'de sıklıkla kullanılmaya başlanmıştır. Çalışmamızda Mediastinal Hodgkin Lenfoma tanısı konan 10 hastanın 3BKRT ve VMAT tedavi planları oluşturulmuştur. 3BKRT 6-15 MV foton enerjisi ile on arka ışınlamadan oluşurken, VMAT planları kollar tedavi alnına girmeyecek şekilde 6 MV foton enerjisi ile 3 parsiyal ark ışınlamasından oluşmuştur. Tedavi dozları her iki teknikte de aynı olup,günlük fraksiyon başına 1.8 Gy'den 30.6 Gy olarak tanımlanmıştır. Bu iki teknik kıyaslandığında, VMAT tekniğinin homojenite indeks ve konformite indeks açısından 3BKRT tekniğine göre daha avantajlı olduğu görülmüştür.Kritik organların aldığı dozlar incelendiğinde 3BKRT tekniğinin, Akciğer; V5 (p=0,005), V10 (p=0,007), V15 (p=0,047), Dmean (p=0,037) değerleri ve sağ meme V5 (p=0,012), V10 (p=0,018), Dmean (p=0,018) değerlerinin VMAT tekniğine kıyasla istatistiksel olarak daha avantajlı olduğu bulunmuştur. VMAT tekniğinin ise Akciğer V20 (0,009), V25 (p=0,005) ve V30 (p=0,005) değerleri, Kalp V10 (p=0,028), V15 (p=0,005), V20 (p=0,005), V25 (p=0,005), V30 (p=0,011) ve Dmean (p=0,008) değerleri, Spinal kord V20 (p=0,013), V25 (p=0,005), V30 (p=0,005), Dmean (p=0,007) ve Dmax (p=0,005) değerleri, sol meme V20 (p=0,018), V25 (p=0,018) ve V30 (p=0,027) değerleri, Özofagus Dmean (p=0,013) değeri açısından 3BKRT tekniğine göre istatistiksel olarak daha avantajlı olduğu bulunmuştur. Kalp ve spinal kord V5 (p=0,333 ve p=0,093) hacim değerleri, sağ meme V15 (p=0,08), V20 (p=0,066), V25 (p=0,068), V30 (p=0,068) hacim değerleri ve sol meme V5 (p=0,123), V10 (p=1), V15 (p=0,397) ve Dmean (p=0,735) değerleri için ise her iki teknik arasında istatiksel olarak anlamlı bir fark gözlenmemiştir. PTV dışı dokuların aldığı dozlara benzer şekilde (10 Gy ve 20 Gy) genel olarak düşük dozlarda 3BKRT tekniği avantajlı iken doz yükseldikçe VMAT tekniğinin daha avantajlı olduğu görülmüştür. Çalışmanın sonucunda 3BKRT ve VMAT teknikleri arasında hedef sarması açısından VMAT lehine istatiksel olarak anlamlı bir fark olduğu görülmüş buna ek olarak kritik organ doz limitleri incelendiğinde VMAT tekniğinin 3BKRT tekniğine kıyasla daha avantajlı olduğu görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Lenfoma; Radyoterapi; 3BKRT; VMAT