Merkezi sinir sistemi enfeksiyonlarının tanısında beyin omurilik sıvısı ve serum pentraksin 3 düzeylerinin akut faz reaktanlarıyla karşılaştırılması

Amaç: Merkezi sinir sistemi (MSS) enfeksiyonları hastane yatışlarının %1'inden azını oluştursalar da morbidite ve mortalite yüksekliği nedeniyle tıbbi acillerdendir. Erken tanıda Lomber ponksiyon (LP) en değerli yaklaşımdır. LP yapılamadığı durumlarda kinik, radyolojik görüntülemeler ve akut faz reaktanları yardımcı olmaktadır. Son yıllarda enfeksiyon hastalıklarının tanısında önem kazanan pentraksin 3'ün (PTX3) katkıda bulunabileceği düşünülmektedir. Bu çalışmayla MSS enfeksiyonlarının tanısında PTX3'ün biyobelirteç olarak yaralı olup olmayacağı ve akut faz reaktanlarıyla karşılaştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve yöntem: Elli hasta olarak planlanan bu çalışma, Covid pandemisi nedeniyle ancak 41 hastayla tamamlandı. Hastalardan LP yoluyla elde edilmiş beyin omurilik sıvısı (BOS) ve kanda PTX3 düzeyleri çalışıldı. PTX3 düzeyleri, BOS ve kandaki bazı parametrelerle karşılaştırıldı. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 41 hastanın BOS PTX3 düzeylerinin serum PTX3 düzeylerinden daha yüksek olduğu görüldü (10.11 e karşı 0,41 ng/mL). Bu fark istatistiksel olarak anlamlı bulunamadı (p:0,085). Serum PTX3 düzeyleri ile klinik bulgular, BOS ve kan parametreleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı (p>0,05). Hastaların BOS Pentraksin-3 düzeyleri ile klinik, BOS ve kan parametreleri arasında da anlamlı farklılık saptanmadı (p>0,05). BOS PTX3 düzeyleriyle Glaskow Koma Skoru arasında negatif yönde orta düzeyde ilişki saptanırken (r=-0,354, p=0,023), BOS PTX3 düzeyleriyle BOS protein düzeyleri arasında pozitif yönde orta düzeyde ilişki saptandı (r=0,322, p=0,040). Sonuç: MSS enfeksiyonu olan hastalarda BOS pentraksin-3 seviyeleri, serum pentraksin-3 seviyelerine göre daha yüksek bulunmuş olsa da istatiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. Daha geniş çaplı çalışmalar ve araştırmalara ihtiyaç vardır. Anahtar Sözcükler: Merkezi sinir sistemi enfeksiyonları, Pentraksin 3, Beyin omurilik sıvısı